Bố thai giáo cho con: con có nghe giọng bố không, bố nên làm gì

Bố thai giáo cho con thế nào? Thai nhi có nghe và nhận ra giọng bố không, nghiên cứu nói gì, và những hoạt động thai giáo bố làm được mỗi ngày cùng mẹ.
Bố thai giáo cho con có tác dụng không?
Có. Thai nhi phản ứng với giọng bố từ những tuần cuối thai kỳ, và khi bố tham gia thai giáo, bố đang làm hai việc cùng lúc: bắt đầu làm quen với con, và giúp mẹ bình tâm hơn. Điều cần biết cho đúng là ngay sau sinh, bé thường thích giọng mẹ hơn giọng bố. Gắn bó giữa bố và con được xây dần, bắt đầu từ thai kỳ và lớn lên mạnh mẽ qua những ngày bố bế, tắm, dỗ con.
Bài bố làm gì khi vợ mang thai đã nói về việc nhà, đi khám cùng vợ, chuẩn bị đi sinh. Bài này chỉ tập trung vào phần "thai giáo": bố nói gì, đọc gì, làm gì với con trong bụng mẹ.
Thai nhi có nghe và nhận ra giọng bố không?
- Thai có phản ứng với giọng bố. Trong nghiên cứu của Lee và Kisilevsky (Developmental Psychobiology, 2014) ở Canada, mỗi ông bố đọc một câu chuyện khác nhau cho thai nghe mỗi ngày trong 7 ngày. Khi đo trong phòng thí nghiệm, nhịp tim thai tăng lên và duy trì trong suốt thời gian nghe giọng bố, tương tự khi nghe giọng mẹ.
- Sau sinh, bé chưa "ưu tiên" giọng bố. Cũng trong nghiên cứu đó, trẻ sơ sinh quay đầu về phía giọng mẹ nhiều hơn, còn với giọng bố thì không. Một nghiên cứu cũ hơn của DeCasper và Prescott (1984) cho thấy trẻ sơ sinh phân biệt được giọng bố với giọng một người đàn ông khác, nhưng chưa tỏ ra thích giọng bố hơn.
Vì sao vậy? Giọng mẹ đến với con cả qua cơ thể mẹ, suốt ngày đêm, còn giọng bố chỉ đến từ bên ngoài, ít giờ hơn. Bố không cần buồn: điều các nghiên cứu này nói là con "biết" giọng bố, chỉ chưa thân bằng giọng mẹ. Phần thân thiết ấy là việc của những tháng đầu sau sinh, xem bài gắn kết bố và con.
Vì sao bố nên tham gia thai giáo?
UNICEF gọi người bố là một trong những nguồn lực tốt nhất cho sự phát triển của trẻ, và cho biết khi bố gắn kết với con ngay từ đầu đời, bố thường tham gia nhiều hơn vào quá trình con lớn lên. Tổ chức NCT (Anh) tổng hợp rằng việc bố tham gia thai kỳ, sinh nở và chăm con tạo thêm cơ hội gắn bó, và gắn bó có thể bắt đầu từ thai kỳ.
Còn một lý do nữa ít ai nói ra: bố là chỗ dựa lớn nhất cho tinh thần của mẹ. Bài viết của Vivette Glover (World Psychiatry, 2020) nhận xét người chồng có thể là nguồn căng thẳng lớn với mẹ bầu, nhưng cũng có thể là chỗ dựa lớn. Những phút bố ngồi xuống cạnh vợ, đặt tay lên bụng, chính là thai giáo cho cả hai mẹ con. Đọc thêm bài cảm xúc của mẹ và thai nhi.
Bố thai giáo cho con: 8 việc làm được mỗi ngày
Gợi ý của Agoliva, bố chọn việc nào hợp với lịch làm việc của mình:
- "Giờ của bố" mỗi tối: 10 phút cố định trước khi ngủ, bố chào con, kể chuyện trong ngày. Lặp lại mỗi tối thành nếp quen.
- Bố đọc truyện: chọn một cuốn sách tranh bố thích, đọc vài trang mỗi tối, như các ông bố trong nghiên cứu ở trên. Xem gợi ý chọn truyện ở bài thai giáo bằng đọc truyện.
- Bố hát một bài "của riêng bố": không cần hát hay. Sau sinh, bố hát lại đúng bài đó khi bế con.
- Áp tai nghe bụng mẹ: trang hướng dẫn tuần 28 của NHS (hệ thống y tế công của Anh) cho biết người thân có thể thử áp tai vào bụng bầu để nghe tim thai, dù khá khó tìm đúng chỗ. Có nghe được hay không, khoảnh khắc ấy vẫn đáng nhớ.
- Chơi "chạm tay chào con": khi con đạp, bố đặt tay lên đúng chỗ đó và nói vài câu. Cách chạm nhẹ nhàng có trong bài nói chuyện với thai nhi.
- Viết thư cho con: mỗi tháng một lá, kể bố đang nghĩ gì, chuẩn bị gì. Đọc to lá thư cho con nghe.
- Xoa lưng, bóp chân cho mẹ vào buổi tối. Mẹ dễ chịu, ngủ ngon là con được "chăm" theo.
- Cùng mẹ đi bộ buổi chiều nếu bác sĩ cho phép, vừa đi vừa trò chuyện về tên con, về căn phòng của con.
Những điều bố không cần làm
- Không cần áp loa, tai nghe hay đèn pin vào bụng mẹ. Chưa có bằng chứng về lợi ích, xem bài thai giáo bằng ánh sáng.
- Không cần "dạy" con chữ, số, tiếng Anh. Giọng nói tự nhiên của bố là đủ.
- Không ấn mạnh, đẩy bụng để "trêu" con đạp.
- Không biến thai giáo thành bài tập bắt buộc cho mẹ. Nếu mẹ mệt, việc thai giáo tốt nhất của bố tối hôm đó là rửa bát và để mẹ đi ngủ sớm.
Khi nào bố cần đưa vợ đi khám, khi nào gọi 115?
Bố ở bên vợ mỗi tối thường là người đầu tiên nhận ra điều bất thường. Hãy đưa vợ đến bệnh viện ngay nếu con cử động ít hơn hẳn hoặc không còn cử động, vợ ra máu, rỉ nước âm đạo, đau bụng dữ dội, đau đầu nặng kèm nhìn mờ, sưng phù nhiều ở mặt và tay. Gọi cấp cứu 115 nếu vợ ngất, co giật, khó thở, đau ngực hoặc ra máu nhiều. Nếu vợ nói ra ý nghĩ muốn làm hại bản thân hay em bé, hãy ở bên vợ và đưa vợ đi khám ngay. Danh sách đầy đủ dấu hiệu nguy hiểm có trong bài bố và thai kỳ.
Câu hỏi thường gặp
Bố nói chuyện với thai nhi từ tháng thứ mấy?
Bố có thể bắt đầu bất cứ lúc nào để tập thói quen. Thai bắt đầu phản ứng với âm thanh vào khoảng tuần 24, nên từ tháng thứ 6 trở đi giọng bố đến được với con rõ hơn. Lộ trình theo tháng có trong bài thai giáo từ tháng thứ mấy.
Con mới sinh không nhận ra giọng bố thì có sao không?
Không sao, đó là điều nghiên cứu đã ghi nhận ở nhiều bé. Bé sẽ quen và thân với bố qua những lần bố bế, ru, tắm, thay tã, và da kề da với bố sau sinh.
Bố ngại, không biết nói gì với bụng bầu?
Bắt đầu bằng một câu chào và tên ở nhà của con, rồi kể chuyện công việc hôm nay. Nhiều ông bố thấy đọc sách dễ hơn nói chuyện; cứ chọn cách nào bố thấy tự nhiên.
Nguồn tham khảo
- Lee GY, Kisilevsky BS, Developmental Psychobiology 2014 – Fetuses respond to father's voice but prefer mother's voice after birth
- DeCasper AJ, Prescott PA, Developmental Psychobiology 1984 – Human newborns' perception of male voices
- UNICEF – Fathers are one of the best, yet most underutilized child development resources
- NCT (Anh) – How can dads bond with their baby?
- NHS Best Start in Life – Week-by-week guide: week 28
- Glover V, World Psychiatry 2020 – Prenatal mental health and the effects of stress on the foetus and the child
Bài viết liên quan
Thai kỳThai nhi 40 tuần: đến ngày dự sinh chưa đẻ phải làm sao
Thai nhi 40 tuần nặng khoảng 3,6 kg theo WHO. Mang thai 40 tuần chưa có dấu hiệu sinh có sao không, khi nào gọi viện, có nên tự kích sinh tại nhà?
Thai kỳThai nhi 39 tuần: đủ tháng, 9 dấu hiệu mẹ không được bỏ qua
Thai nhi 39 tuần nặng khoảng 3,4 kg theo WHO, đã đủ tháng. Mang thai 39 tuần ra nhầy, đau lưng có phải sắp sinh? 9 dấu hiệu mẹ cần gọi bác sĩ ngay.
Thai kỳThai nhi 38 tuần: nặng bao nhiêu, vỡ ối thế nào, chờ sinh ra sao
Thai nhi 38 tuần nặng khoảng 3,2 kg theo WHO, da dày hơn, có lớp gây giúp dễ chào đời. Thai 38 tuần là mấy tháng, vỡ ối có thể chỉ rỉ ít, khi nào cần vào viện?
Trở thành một trong những gia đình đầu tiên của Agoliva
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ báo bạn ngay khi chương trình mở. Không spam, và bạn có thể huỷ bất cứ lúc nào.
- Ưu đãi riêng cho những gia đình đăng ký sớm
- Được dùng thử trước khi chương trình ra mắt chính thức
- Được góp ý để chương trình làm đúng điều nhà bạn cần
