🌱 Agoliva sắp ra mắt. Đăng ký sớm để nhận ưu đãi cho những gia đình đầu tiên.
🌱 Đăng ký sớm, miễn phí
Sức khoẻ & dinh dưỡng

Lịch khám sức khoẻ định kỳ cho trẻ 0–3 tuổi: khám gì, khi nào?

Agoliva · 13/11/2026 · 7 phút đọc · 0–6 tháng · 6–12 tháng · 1–2 tuổi · 2–3 tuổi

Lịch khám sức khoẻ định kỳ cho trẻ 0–3 tuổi: khám gì, khi nào? – Agoliva

Lịch khám sức khoẻ định kỳ cho trẻ 0–3 tuổi theo AAP và NHS: mỗi lần khám gồm những gì, sàng lọc phát triển lúc nào, cách chuẩn bị và khi nào cần khám ngay.

Khám sức khoẻ định kỳ cho trẻ là gì, có cần không?

Ở nhiều gia đình Việt, đưa con đi viện thường chỉ khi con ốm. Còn lúc con ăn ngủ tốt, chơi vui thì ít ai nghĩ tới việc đi khám. Thật ra, khám sức khoẻ định kỳ chính là dành cho lúc con khoẻ. Hội Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) mô tả những buổi khám này là dịp để:

  • Phòng bệnh: tiêm chủng đúng lịch, nhận tư vấn về dinh dưỡng và an toàn.
  • Theo dõi tăng trưởng và phát triển: con lớn thêm bao nhiêu so với lần trước, đã đạt những mốc nào, cách con giao tiếp, học hỏi.
  • Nêu lo lắng: về hành vi, giấc ngủ, ăn uống hay các mối quan hệ trong gia đình, để được giải quyết sớm.
  • Xây dựng "đội chăm sóc": bác sĩ, bố mẹ và con hiểu nhau, tin nhau qua nhiều năm.

Nhiều vấn đề như chậm tăng cân, chậm nói hay nghe kém có thể không lộ rõ ở nhà, nhưng được nhận ra qua việc đo đạc và khám đều đặn.

Lịch khám theo tuổi

Theo AAP (Hoa Kỳ)

AAP khuyến nghị lịch khám như sau:

  • Sơ sinh: trong tuần đầu, khoảng 3–5 ngày tuổi.
  • Năm đầu: lúc 1, 2, 4, 6, 9 và 12 tháng.
  • Tuổi tập đi: lúc 15, 18, 24 và 30 tháng.
  • Từ 3 tuổi: mỗi năm một lần.

Theo NHS (Anh)

Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) có các mốc thưa hơn:

  • Ngay sau sinh: khám toàn thân trong 72 giờ đầu (mắt, tim, khớp háng, tinh hoàn ở bé trai), lấy máu gót chân lúc 5–8 ngày và kiểm tra thính lực sớm.
  • 10–14 ngày: đánh giá trẻ sơ sinh tại nhà, nói về giấc ngủ an toàn, bú mẹ hay bú bình, tiêm chủng.
  • 6–8 tuần: khám kỹ toàn thân, đo cân nặng, chiều dài, vòng đầu.
  • 9–12 tháng và 2–2,5 tuổi: đánh giá ngôn ngữ, học hỏi, vận động, hành vi, ăn uống, an toàn.

Ở Việt Nam

Bộ Y tế có Sổ theo dõi sức khỏe bà mẹ và trẻ em, dùng từ khi mang thai đến khi con dưới 6 tuổi, ghi lại các lần khám, tiêm chủng, tư vấn dinh dưỡng và quá trình phát triển của trẻ. Sổ còn có phiên bản điện tử tên "Sổ mẹ và bé". Lịch khám cụ thể tuỳ nơi, nên bố mẹ hãy hỏi bác sĩ nhi hoặc trạm y tế phường, xã nơi mình sống.

Gợi ý của Agoliva: nhiều mốc khám rơi vào đúng tháng con đi tiêm. Bố mẹ có thể hỏi bác sĩ khám kết hợp khi đưa con đi tiêm để đỡ đi lại nhiều lần. Xem lịch tiêm trong bài tiêm chủng cho trẻ.

Mỗi lần khám thường gồm những gì?

  • Cân, đo: cân nặng, chiều dài (hoặc chiều cao) và vòng đầu, rồi chấm lên biểu đồ để xem xu hướng lớn của con. Cách đọc biểu đồ có trong bài biểu đồ tăng trưởng của trẻ.
  • Khám toàn thân: theo NHS, buổi khám 6–8 tuần kiểm tra mắt, tim, khớp háng và tinh hoàn ở bé trai.
  • Tiêm chủng theo lịch.
  • Sàng lọc phát triển: Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) cho biết AAP khuyến nghị sàng lọc phát triển cho mọi trẻ lúc 9, 18 và 30 tháng, và sàng lọc riêng tự kỷ lúc 18 và 24 tháng. Sàng lọc dùng các bảng hỏi đã được nghiên cứu, về ngôn ngữ, vận động, tư duy, hành vi và cảm xúc.
  • Trò chuyện về sinh hoạt: ăn uống, giấc ngủ, đánh răng, an toàn trong nhà và trên xe. Ở buổi 2–2,5 tuổi, NHS xem thêm khả năng nói, nghe, nhìn và kỹ năng xã hội.
  • Hỏi thăm bố mẹ: NHS hỏi mẹ cảm thấy thế nào về thể chất và tinh thần từ sau sinh. Nếu mẹ buồn bã kéo dài, hãy đọc bài trầm cảm sau sinh.

Chuẩn bị trước buổi khám

  • Viết ra câu hỏi. AAP gợi ý ghi lại những điều muốn hỏi, rồi chọn 3–5 câu quan trọng nhất và nói ngay đầu buổi khám, để không bị quên khi con quấy.
  • Mang theo sổ sức khoẻ của con. NHS khuyên ghi thêm vào sổ những lần ốm, tai nạn, thuốc đã dùng.
  • Đi cùng nhau nếu được. NHS khuyến khích cả bố và mẹ cùng dự các buổi khám, nhất là lúc 2–2,5 tuổi.
  • Xem trước mốc phát triển theo tuổi của con, ví dụ bài bé 12 tháng tuổi, để biết nên hỏi gì.

Gợi ý của Agoliva: nếu ông bà là người chăm con ban ngày, hãy nhờ ông bà kể lại vài điều (con ăn mấy bữa, ngủ mấy giấc, có gì lạ) trước hôm đi khám. Một đoạn video ngắn quay cảnh con làm điều khiến bạn băn khoăn (cách đi, cách phát âm, một cử động lạ) giúp bác sĩ hiểu nhanh hơn nhiều so với kể bằng lời. Cho con mặc đồ dễ cởi, mang thêm tã, sữa hoặc nước, và một món đồ chơi quen để con bớt sợ.

Giữa các lần khám: bố mẹ là người theo dõi giỏi nhất

CDC phân biệt hai việc. Theo dõi phát triển là việc bố mẹ, ông bà, cô giáo làm hằng ngày: quan sát xem con đã làm được gì, có thể dùng bảng mốc theo tuổi. Sàng lọc phát triển là việc chính thức hơn, do nhân viên y tế thực hiện. CDC khuyên bố mẹ:

  • Trao đổi về sự phát triển của con ở mọi buổi khám.
  • Nói với bác sĩ khi con chưa đạt một mốc nào đó, đừng chờ.
  • Nếu lỡ một buổi sàng lọc, hãy đề nghị làm ở lần khám tiếp theo. Bố mẹ có thể đề nghị sàng lọc bất cứ lúc nào khi thấy lo.

CDC cũng nhấn mạnh can thiệp sớm ở bất kỳ tuổi nào đều có ích, nên phát hiện sớm luôn tốt hơn "để xem thêm".

Khi nào cần đưa con đi khám

Đừng chờ đến lịch khám định kỳ nếu bạn thấy:

  • Con chưa đạt một mốc phát triển theo tuổi, hoặc mất đi kỹ năng đã từng làm được.
  • Con bú, ăn kém hẳn, chậm tăng cân hoặc sụt cân.
  • Con có biểu hiện lạ kéo dài: ho, sốt, tiêu chảy, phát ban, ngủ li bì hơn thường lệ.
  • Bạn có cảm giác "con không ổn" dù không gọi được tên. Sự lo lắng của bố mẹ là lý do chính đáng để đi khám.

Đi cấp cứu ngay (gọi 115)

Theo NHS, gọi cấp cứu hoặc đưa con tới khoa cấp cứu ngay nếu trẻ dưới 5 tuổi:

  • Thở rất nhanh hoặc khó thở; sưng môi, lưỡi, họng, khó nuốt hay khó nói.
  • Da, môi hoặc lưỡi tím tái, xám, nhợt hay loang lổ; da lạnh, ẩm.
  • Nổi ban không mất đi khi ấn vào.
  • Dưới 3 tháng sốt từ 38°C; 3–6 tháng sốt từ 39°C; hoặc thân nhiệt dưới 36°C.
  • Khóc yếu, the thé hoặc liên tục; ngất, khó đánh thức hoặc không đánh thức được.
  • Không đi tiểu trong 12 giờ, hoặc đang co giật.

Câu hỏi thường gặp

Con khoẻ mạnh, ăn ngủ tốt có cần đi khám định kỳ không?

Có. Khám định kỳ chính là để theo dõi con khi khoẻ: cân đo, sàng lọc phát triển, tiêm chủng và tư vấn. Có những vấn đề chỉ phát hiện được khi so sánh số đo qua nhiều lần khám.

Trẻ cần khám định kỳ bao nhiêu lần trong 3 năm đầu?

Theo lịch AAP, 11 lần từ sơ sinh đến 30 tháng, sau đó mỗi năm một lần. Lịch ở Việt Nam có thể khác, hãy hỏi bác sĩ nhi hoặc trạm y tế.

Lỡ buổi khám 18 tháng thì có sao không?

Không sao, nhưng nên đặt lịch bù sớm. CDC khuyên nếu chưa được sàng lọc phát triển ở mốc nào thì đề nghị làm ở lần khám tiếp theo.

Bài viết là kiến thức phổ thông, không thay thế lời khuyên của bác sĩ dành riêng cho mẹ và bé. Khi lo lắng, hãy hỏi bác sĩ.

Nguồn tham khảo

  • AAP, HealthyChildren.org – Well-Child Care: A Check-Up for Success
  • CDC – Developmental Monitoring and Screening
  • NHS – Baby reviews
  • NHS – When to get urgent medical help for babies and children under 5
  • Báo Nhân Dân – Ra mắt Sổ theo dõi sức khỏe bà mẹ và trẻ em phiên bản điện tử