Bé 5 tháng tuổi: tò mò mọi thứ, với tay chộp đồ và lẫy sấp ngửa

Bé 5 tháng tuổi với tay chộp mọi thứ, cho vào miệng, thổi phì phì và tập lẫy. Con đang tiến tới mốc 6 tháng thế nào, ngủ bao lâu, chơi gì và giữ an toàn ra sao.
Bé 5 tháng tuổi: “nhà thám hiểm” bằng tay và miệng
Chiếc điện thoại trên bàn, lọn tóc của mẹ, cặp kính của ông, thứ gì trong tầm với của bé 5 tháng tuổi cũng có nguy cơ bị chộp lấy và đưa thẳng vào miệng. Đó không phải con nghịch, mà là cách con học về thế giới: cái này nặng hay nhẹ, mềm hay cứng, có kêu không. Tháng này con cũng hay “phấn khích” rõ rệt, ré lên khi vui và cáu khi không với được thứ mình muốn.
Bé 5 tháng tuổi làm được gì?
Bảng theo dõi của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) có mốc 4 và 6 tháng. Bé 5 tháng đã đi qua mốc 4 tháng và đang tiến tới mốc 6 tháng. Ở tháng giao thời này, các bé thường khác nhau khá rõ: có bé lẫy thoăn thoắt nhưng chưa thích cầm nắm, có bé cầm đồ rất khéo mà chưa chịu lật. Bố mẹ hãy nhìn tổng thể và theo dõi theo thời gian.
Vận động
Những việc CDC kỳ vọng ở khoảng 6 tháng, con có thể đang tập dần trong tháng này:
- Lật từ sấp sang ngửa.
- Nằm sấp chống thẳng hai tay, nâng cả ngực lên khỏi sàn.
- Khi được đặt ngồi, chống tay xuống trước để giữ mình.
Hai bàn tay cũng khéo hơn: con không chỉ nắm khi được đặt đồ vào tay như hồi 4 tháng, mà chủ động vươn ra lấy.
Ngôn ngữ và giao tiếp
CDC kỳ vọng tới khoảng 6 tháng, bé thay phiên phát âm với bố mẹ như một cuộc trò chuyện, thổi “phì phì” (lè lưỡi và thổi hơi), và ré lên những tiếng the thé. Nếu con bắt đầu làm những điều này, hãy coi như con đang mời mình “nói chuyện”.
Cảm xúc – xã hội
Mốc 6 tháng của CDC gồm: nhận ra người quen, thích ngắm mình trong gương, và cười thành tiếng. Nhiều bé tháng này đã tỏ ra vui hẳn khi thấy mẹ đi làm về hay bà bước vào phòng.
Nhận thức
Theo CDC, khoảng 6 tháng, bé cho đồ vật vào miệng để khám phá, với tay lấy món đồ chơi mình muốn, và mím môi lại khi không muốn ăn thêm. Mỗi lần con với lấy một món đồ là một lần mắt, tay và ý muốn phối hợp với nhau.
Bữa sữa và giấc ngủ của bé 5 tháng
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến nghị bú mẹ hoàn toàn đến tròn 6 tháng, rồi mới bắt đầu ăn bổ sung trong khi vẫn tiếp tục bú mẹ. Tháng này là lúc tốt để chuẩn bị thay vì bắt đầu: CDC khuyên bố mẹ hỏi bác sĩ về thời điểm cho con ăn dặm và những thực phẩm dễ gây hóc, đồng thời nhắc rằng sữa mẹ hoặc sữa công thức vẫn là nguồn dinh dưỡng chính. Nếu con hay nhả ti quay ra nhìn mỗi khi có tiếng động, bố mẹ có thể thử cho bú ở góc phòng yên tĩnh, ít người qua lại.
Viện Hàn lâm Y học Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM) khuyến nghị trẻ 4–12 tháng ngủ 12–16 giờ mỗi 24 giờ, gồm cả giấc ngày. Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), một số bé 3–6 tháng đã ngủ liền 5–8 tiếng ban đêm, nhưng không phải tất cả. NHS cũng khuyên cho bé ngủ cùng phòng với bố mẹ, cả ngày lẫn đêm, ít nhất trong 6 tháng đầu để giảm nguy cơ đột tử.
Chơi gì với bé 5 tháng tuổi?
Gợi ý của Agoliva, chọn lúc con no, tỉnh và đang vui:
- Thi thổi “phì phì”. Bố mẹ mím môi thổi rung “brừ brừ” trước mặt con, rồi chờ. Nếu con bắt chước, hãy reo lên và thổi lại. Con tập dùng môi, lưỡi, hơi thở, những “dụng cụ” sẽ cần cho việc nói sau này.
- Ai trong gương thế? Bế con đứng trước cửa tủ gương, chỉ vào hình con và hỏi “Bé nào đây?”, chạm mũi con rồi chạm mũi trong gương. Con thích thú ngắm khuôn mặt, và bắt đầu làm quen với việc gọi tên các bộ phận.
- Với lấy quả bóng. Đặt con nằm sấp trên chiếu hoặc thảm, để một quả bóng vải màu đỏ ngay trước mặt, hơi xa tầm tay. Khuyến khích con vươn tới. Con luyện cánh tay, vai và thăng bằng, nền tảng cho lẫy và bò.
- Ban nhạc nồi niêu. Ngồi phía sau đỡ con, cho con cầm một chiếc thìa gỗ to và gõ lên chiếc nồi nhôm nhỏ úp ngược. Tiếng “boong boong” cho con biết: mình làm, đồ vật phản hồi.
- Dạo đầu ngõ, gọi tên mọi thứ. Buổi sáng mát trời, bế con ra đầu ngõ, chỉ và gọi tên: xe máy, con mèo, cây bàng, cô bán rau. Lặp lại mỗi ngày giúp con nối âm thanh với hình ảnh.
Giữ an toàn cho “nhà thám hiểm” nhỏ
- Rà soát sàn nhà ở tầm mắt của con. Nằm xuống sàn và nhìn quanh: đồng xu, nắp chai, hạt lạc, cúc áo, pin cúc áo đều nguy hiểm. Bài phòng hóc dị vật có danh sách chi tiết và cách xử trí.
- Không để con một mình trên giường hay sofa, nhất là khi con đã biết lật. Chơi trên sàn là chỗ an toàn nhất.
- Ghế ô tô quay mặt về sau, đặt ở ghế sau. Hội Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) khuyên trẻ ngồi ghế an toàn quay về phía sau từ chuyến về nhà đầu tiên và càng lâu càng tốt; không bao giờ đặt ghế quay sau ở hàng ghế trước có túi khí. Xem thêm an toàn cho con trên xe.
- Dây rèm, dây sạc, khăn trải bàn nằm trong tầm với có thể bị con kéo; buộc gọn hoặc dời đi.
- Ngủ ngửa, chỗ ngủ trống. Nếu con đã tự lật được cả hai chiều, không cần trở con lại suốt đêm, nhưng vẫn đặt con nằm ngửa lúc bắt đầu ngủ.
Khi nào nên hỏi bác sĩ
Hãy trao đổi với bác sĩ nhi nếu tới tháng này con:
- Chưa giữ đầu vững khi được bế, hoặc chưa chống khuỷu tay khi nằm sấp (các mốc từ 4 tháng).
- Không với tay về phía đồ vật, không cầm giữ được đồ chơi.
- Ít phát âm, không đáp lại khi được nói chuyện, không quay về phía giọng nói.
- Không cười, không tỏ ra thích thú khi gặp người thân.
- Người cứng đờ hoặc mềm oặt bất thường, hay chỉ dùng một tay.
- Mất một kỹ năng con từng làm được.
CDC khuyên bố mẹ tin vào cảm nhận của mình: nếu lo, hãy hỏi bác sĩ về sàng lọc phát triển, và đề nghị được chuyển khám chuyên khoa nếu vẫn còn băn khoăn. Lịch khám định kỳ và tiêm chủng, hãy hỏi trạm y tế phường, xã.
Câu hỏi thường gặp
Bé 5 tháng tuổi cho gì cũng vào miệng, có phải đang mọc răng?
Không hẳn. CDC xem việc cho đồ vật vào miệng là cách bé khám phá ở tuổi này. Việc của bố mẹ là đảm bảo đồ con cầm được đều sạch và không gây hóc.
Bé 5 tháng chưa lẫy được thì sao?
Mốc lật từ sấp sang ngửa của CDC là khoảng 6 tháng, nên con vẫn trong thời gian bình thường. Cho con nằm sấp chơi nhiều lần mỗi ngày và để đồ chơi lệch sang một bên để con có lý do xoay người.
Bé 5 tháng tuổi có nên cho ăn dặm sớm vì bé thèm?
WHO khuyến nghị bắt đầu ăn bổ sung từ tròn 6 tháng. Nếu bố mẹ thấy con có nhiều dấu hiệu sẵn sàng sớm hơn, hãy hỏi bác sĩ trước, đừng tự quyết.
Đọc lại bé 4 tháng tuổi hoặc đón trước bé 6 tháng tuổi, tháng con tập ngồi và bắt đầu ăn dặm.
Nguồn tham khảo
- CDC – Important Milestones: Your Baby By Six Months
- CDC – Important Milestones: Your Baby By Four Months
- AASM – Recommended Amount of Sleep for Pediatric Populations, J Clin Sleep Med 2016
- NHS – Helping your baby to sleep
- WHO – Breastfeeding
- AAP, HealthyChildren.org – Car Safety Seats: Information for Families
Bài viết liên quan
Phát triển theo thángBé 36 tháng (tròn 3 tuổi): mốc phát triển và hành trang vào lớp mầm
Bé 36 tháng tuổi, tròn 3 tuổi: trò chuyện qua lại, nhập vai siêu nhân, vẽ vòng tròn, chơi cùng bạn. Đủ mốc CDC 3 tuổi, ăn ngủ, trò chơi và chuẩn bị đi lớp.
Phát triển theo thángBé 35 tháng tuổi: nói rõ hơn, hiểu "lát nữa" và tập tự phục vụ
Bé 35 tháng tuổi nói rõ hơn để người ngoài hiểu, bắt đầu hiểu "hôm qua", "lát nữa" và muốn tự đánh răng, mặc áo. Mốc CDC, ăn ngủ, trò chơi, an toàn.
Phát triển theo thángBé 34 tháng tuổi: tập dùng lời thay cáu giận, mê phụ việc nhà
Bé 34 tháng tuổi bắt đầu nói ra điều mình muốn thay vì ăn vạ, làm theo yêu cầu 2–3 bước và thích phụ việc nhà. Mốc theo CDC, ăn ngủ, trò chơi, an toàn.
Trở thành một trong những gia đình đầu tiên của Agoliva
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ báo bạn ngay khi chương trình mở. Không spam, và bạn có thể huỷ bất cứ lúc nào.
- Ưu đãi riêng cho những gia đình đăng ký sớm
- Được dùng thử trước khi chương trình ra mắt chính thức
- Được góp ý để chương trình làm đúng điều nhà bạn cần
