Bé 35 tháng tuổi: nói rõ hơn, hiểu "lát nữa" và tập tự phục vụ

Bé 35 tháng tuổi nói rõ hơn để người ngoài hiểu, bắt đầu hiểu "hôm qua", "lát nữa" và muốn tự đánh răng, mặc áo. Mốc CDC, ăn ngủ, trò chơi, an toàn.
Bé 35 tháng tuổi: bố mẹ sắp "nghỉ việc phiên dịch"
Đã bao lần bà hay cô giáo quay sang hỏi "Bé nói gì thế?" và bố mẹ phải dịch lại? Quanh lúc bé 35 tháng tuổi, nhiều nhà thấy con nói tròn chữ hơn hẳn, người ngoài bắt đầu hiểu được con mà không cần ai giải thích. Cùng với giọng nói rõ ràng hơn là mong muốn tự làm lấy: tự cầm bàn chải, tự chui đầu qua cổ áo, tự xúc cơm.
Bé 35 tháng tuổi làm được gì?
Chỉ còn một tháng nữa là tới mốc 3 tuổi trong bảng của CDC, nơi mỗi mốc là việc ít nhất 75% trẻ đạt được. Bé 35 tháng có thể đã làm được phần lớn, hoặc đang trên đường, cả hai đều là chuyện thường.
Ngôn ngữ và giao tiếp
- CDC đặt mốc 3 tuổi là nói đủ rõ để người khác hiểu phần lớn thời gian. Những chữ bị "nuốt" bớt âm đầu dần được nói đủ, các âm khó cũng rõ hơn.
- Con muốn được lắng nghe: có thể lặp lại một câu nhiều lần cho tới khi có người đáp. Mốc 3 tuổi của CDC gồm trò chuyện qua lại ít nhất hai lượt và nói tên mình khi được hỏi.
Nhận thức
- Con bắt đầu có khái niệm thời gian đơn giản: "hôm qua" có thể dùng cho mọi chuyện đã qua, và "lát nữa" không có nghĩa là "ngay bây giờ".
- Con nối chuyện cũ với chuyện mới: nghe nhắc tới cái bánh trong truyện, con kể ngay bánh sinh nhật của anh họ.
- Theo CDC, đến 3 tuổi trẻ vẽ được vòng tròn khi được làm mẫu, nói được hành động trong tranh.
Vận động và tự phục vụ
- Động tác ném bóng giống "người lớn" hơn, con biết xoay người để ném xa. Lên đu vẫn cần người đẩy.
- Mốc 3 tuổi của CDC: tự mặc vài món đồ như quần chun, áo khoác; dùng nĩa; xâu hạt to. Cúc áo nhỏ thì vẫn cần giúp.
- Con muốn tự đánh răng, tự chải đầu. Hãy khuyến khích, nhưng AAP khuyên người lớn vẫn giúp hoặc giám sát việc đánh răng cho tới khi trẻ làm tốt, thường là khoảng 10 tuổi.
Cảm xúc và xã hội
- CDC mô tả trẻ 3 tuổi để ý và nhập hội chơi với bạn, bình tĩnh lại trong khoảng 10 phút sau khi bố mẹ rời đi. Bé 35 tháng có thể đã sẵn sàng hơn với giờ chia tay ở lớp.
Ăn và ngủ: tự xúc, tự rót, tự lên giường
Ăn uống: để con tự xúc cơm bằng thìa, tự cầm nĩa, chấp nhận rơi vãi một chút. Theo AAP, trẻ 2–5 tuổi cần khoảng 2–3 cốc sữa mỗi ngày (ưu tiên sữa ít béo hoặc tách béo, không pha đường), uống thêm nước lọc; nước ép nguyên chất cho trẻ 2–3 tuổi không quá khoảng 120 ml mỗi ngày, và tránh sữa có hương vị, nước ngọt có đường. Ngoài sữa đậu nành, AAP không khuyến nghị dùng các loại "sữa hạt" thay sữa bò.
Ngủ: WHO khuyến nghị 11–14 tiếng mỗi ngày (gồm giấc trưa) cho trẻ đến trước 3 tuổi, và 10–13 tiếng cho trẻ 3–4 tuổi. Một số bé bắt đầu ngủ trưa ngắn lại; nếu giấc trưa khiến con khó ngủ tối, có thể dời giờ trưa sớm hơn thay vì bỏ hẳn. Tham khảo bài nếp sinh hoạt hằng ngày để sắp xếp một ngày đều đặn.
Chơi gì với bé 35 tháng tuổi?
CDC gợi ý cho trẻ quanh 3 tuổi: chơi trò đếm bằng đồ vật trong nhà, dạy các cặp từ trái nghĩa qua trò vận động, làm mẫu câu dài hơn khi con nói, và chuẩn bị cho con trước khi tới nơi mới qua truyện và trò đóng vai. Agoliva gợi ý:
- Lịch tranh "hôm qua, hôm nay, ngày mai". Trên tờ giấy chia ba cột, cùng con vẽ hoặc dán hình: hôm qua đi công viên, hôm nay ở nhà bà, ngày mai đi siêu thị. Mỗi sáng "đọc lịch" với con. Con hiểu dần thứ tự thời gian.
- Ném bóng vào thau. Dùng bóng nhựa hoặc tất cuộn tròn, ném vào chiếc thau đặt cách vài bước, lùi dần ra xa. Đếm to mỗi quả trúng: vừa vận động, vừa chơi trò đếm như CDC gợi ý.
- Cao – thấp, nhanh – chậm. Bố mẹ hô "cao", cả nhà kiễng chân giơ tay; "thấp", cả nhà ngồi thụp; "chậm", đi như rùa. Một cách học từ trái nghĩa bằng cơ thể.
- Thi mặc đồ cho gấu. Cho con mặc áo, đội mũ cho gấu bông hoặc búp bê, rồi tới lượt con tự mặc áo của mình. Kéo khoá, cài khuy to là bài tập ngón tay tốt.
- Nói dài thêm một chút. Con nói "Xe to!", bố mẹ đáp "Ừ, chiếc xe tải màu vàng to quá, nó đang chở cát". Đây là cách làm mẫu câu dài hơn mà CDC khuyên.
An toàn: tự lập nhưng chưa tự lo được
- Kem đánh răng: AAP khuyên dưới 3 tuổi chỉ dùng lượng kem có fluor bằng hạt gạo, từ 3 tuổi tăng lên bằng hạt đậu và dạy con nhổ ra. Cất tuýp kem xa tầm tay để con không tự bóp ăn. Xem thêm bài đánh răng cho bé.
- Nhà tắm: con đã tự vào nhà tắm. Theo WHO, trẻ dưới 5 tuổi chiếm gần một phần tư số ca tử vong do đuối nước; hãy đổ nước trong xô, chậu sau khi dùng, đậy bể nước, và không để con tắm một mình.
- Ghế bước chân: chọn ghế chắc, chân chống trượt, đặt trên sàn khô.
- Màn hình: WHO khuyên trẻ 2–4 tuổi xem màn hình không quá 1 giờ mỗi ngày; CDC thêm: có người lớn xem cùng và không để màn hình trong phòng ngủ.
Khi nào nên hỏi bác sĩ
Theo CDC, khi có lo lắng hãy nói với bác sĩ và hỏi về sàng lọc phát triển, đừng chờ. Gần 3 tuổi, nên trao đổi với bác sĩ nếu:
- Người trong nhà vẫn rất khó hiểu con nói, hoặc con chưa nói được câu ngắn.
- Con không trò chuyện qua lại, không hỏi han, ít chơi giả vờ.
- Con chưa làm được việc tay đơn giản như vặn nắp, lật trang sách, hay đi lại vụng về hơn hẳn trước.
- Con mất những kỹ năng đã có.
Lịch khám định kỳ và tiêm nhắc phù hợp với tuổi của con, hãy hỏi trạm y tế nơi con được quản lý.
Câu hỏi thường gặp
Bé gần 3 tuổi tự đánh răng được chưa?
Con có thể tự cầm bàn chải tập đánh, nhưng AAP khuyên người lớn giúp hoặc kiểm tra lại, đánh ít nhất hai lần mỗi ngày. Cách vui: con đánh trước, bố mẹ "kiểm tra" sau.
Con cứ nói "hôm qua" cho mọi chuyện, có phải con nhầm?
Đây là bước đầu hiểu thời gian. Bố mẹ có thể nhắc tự nhiên: "À, chuyện đó là tuần trước, lúc mình về quê." Dần dần con sẽ phân biệt được.
Bé 35 tháng tuổi mặc áo ngược có nên sửa ngay?
Nếu không vội đi đâu, hãy khen con đã tự mặc, rồi cùng tìm "cái nhãn áo nằm ở đâu" rồi để con tự mặc lại. Như vậy con vẫn giữ được niềm vui "con tự làm".
Tháng trước: bé 34 tháng tuổi · Tháng sau: bé 36 tháng tuổi.
Nguồn tham khảo
- CDC – Important Milestones: Your Child By Three Years
- CDC – Important Milestones: Your Child By Thirty Months
- AAP, HealthyChildren.org – Brushing Up on Oral Health: Never Too Early to Start
- AAP, HealthyChildren.org – Recommended Drinks for Young Children Ages 0-5
- WHO – To grow up healthy, children need to sit less and play more
- WHO – Drowning, fact sheet
Bài viết liên quan
Phát triển theo thángBé 36 tháng (tròn 3 tuổi): mốc phát triển và hành trang vào lớp mầm
Bé 36 tháng tuổi, tròn 3 tuổi: trò chuyện qua lại, nhập vai siêu nhân, vẽ vòng tròn, chơi cùng bạn. Đủ mốc CDC 3 tuổi, ăn ngủ, trò chơi và chuẩn bị đi lớp.
Phát triển theo thángBé 34 tháng tuổi: tập dùng lời thay cáu giận, mê phụ việc nhà
Bé 34 tháng tuổi bắt đầu nói ra điều mình muốn thay vì ăn vạ, làm theo yêu cầu 2–3 bước và thích phụ việc nhà. Mốc theo CDC, ăn ngủ, trò chơi, an toàn.
Phát triển theo thángBé 33 tháng tuổi hỏi "tại sao" suốt ngày: hiểu và đáp thế nào
Bé 33 tháng tuổi hỏi "tại sao" liên tục, nói câu 3–4 từ, gọi tên vài màu nhưng phát âm còn ngọng. Mốc theo CDC, cách đáp lời con, trò chơi và khi nào cần khám.
Trở thành một trong những gia đình đầu tiên của Agoliva
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ báo bạn ngay khi chương trình mở. Không spam, và bạn có thể huỷ bất cứ lúc nào.
- Ưu đãi riêng cho những gia đình đăng ký sớm
- Được dùng thử trước khi chương trình ra mắt chính thức
- Được góp ý để chương trình làm đúng điều nhà bạn cần
