Chuyển bé từ cũi sang giường: khi nào nên chuyển và cách giúp bé quen

Khi nào nên chuyển bé từ cũi sang giường? Dấu hiệu theo AAP, cách làm phòng ngủ an toàn, giúp bé quen giường mới, xử lý khi bé cứ ra khỏi giường.
Khi nào nên chuyển bé từ cũi sang giường?
Một buổi sáng, bố mẹ nghe "bịch" một tiếng và thấy con đã đứng dưới sàn, cạnh chiếc cũi. Hoặc nhà sắp có em bé, cần nhường cũi. Hoặc đơn giản là con đã lớn, nằm cũi chật chội. Chuyển bé từ cũi sang giường là một bước ngoặt nhỏ, và không có tuổi "chuẩn" chung cho mọi bé.
Hội Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) đưa ra những mốc rất cụ thể, chủ yếu vì lý do an toàn:
- Khi bé trèo ra được khỏi cũi: AAP cho biết đây có thể là lúc chuyển sang giường. Tai nạn hay gặp nhất với cũi là ngã, và ngã thường xảy ra khi bé cố trèo ra ngoài.
- Khi bé cao khoảng 89 cm, hoặc khi thành cũi thấp hơn ba phần tư chiều cao của bé (khoảng ngang ngực bé).
- Trước đó, AAP khuyên hạ đệm cũi xuống nấc thấp nhất trước khi bé biết đứng, và không dùng tấm quây cũi, vì bé có thể giẫm lên để trèo ra.
Nếu bé vẫn nằm cũi vui vẻ, chưa trèo ra, chưa quá cao, không cần vội chuyển. Gợi ý của Agoliva: nếu sắp có em bé, hãy chuyển anh chị sang giường trước khi em ra đời vài tháng, hoặc chờ một thời gian sau, để con không cảm thấy bị "đẩy ra" đúng lúc em về.
Chọn giường và làm phòng ngủ an toàn
Ra khỏi cũi, con có thể tự đi lại trong phòng, thậm chí đi khắp nhà lúc cả nhà còn ngủ. Vì vậy chuẩn bị phòng quan trọng không kém chọn giường. Các khuyến nghị của AAP:
- Giường thấp, sát sàn: trong lúc chờ mua giường mới, AAP gợi ý đặt đệm cũi xuống sàn. Một tấm đệm thấp trên sàn gỗ hay sàn gạch có lót thảm là lựa chọn quen thuộc của nhiều nhà Việt.
- Dọn đồ có thể gây thương tích khi con ngã vào, như bàn ghế góc nhọn, ngựa bập bênh, đồ chơi lớn.
- Chống đổ tủ, kệ: cố định tủ quần áo, kệ sách vào tường; khoá ngăn kéo hoặc dán chặt để con không kéo ra làm bậc trèo.
- Cửa phòng và cầu thang: có thể lắp cửa chắn ở cửa phòng để con không đi lang thang khi bố mẹ đang ngủ, và nhất định có cửa chắn ở đầu cầu thang.
- Cửa sổ: không kê giường của trẻ gần cửa sổ; lắp chắn cửa sổ chắc chắn để phòng ngã, dùng rèm không dây kéo nếu có thể. Với nhà cao tầng, chung cư, điều này càng quan trọng.
- Đèn ngủ: chọn loại không nóng, đặt xa rèm và chăn gối.
Giúp con sẵn sàng cho chiếc giường mới
Những gợi ý sau là kinh nghiệm thực tế, không phải quy định y khoa (gợi ý của Agoliva):
- Kể trước cho con nghe về chiếc giường mới bằng câu đơn giản: "Con lớn rồi, sắp có giường riêng như anh Bin nhé."
- Cho con góp ý: chọn ga gối màu con thích, tự đặt thú bông quen thuộc lên giường.
- Đọc sách tranh về chuyện đi ngủ, về giường của các bạn nhỏ.
- Tránh trùng với thay đổi lớn khác như cai bỉm, đi nhà trẻ, chuyển nhà, nếu có thể.
- Giữ nguyên chỗ quen: đặt giường mới ở đúng góc trước đây để cũi, để mọi thứ còn lại vẫn như cũ.
Điều AAP nhấn mạnh nhất là giữ nguyên nếp đi ngủ con đã quen từ trước, ví dụ "đánh răng, đọc sách, đi ngủ". AAP cũng khuyên giờ thức, giờ ngủ trưa, giờ ăn đều đặn, và tắt màn hình ít nhất 1 giờ trước giờ ngủ. Xem thêm bài nếp sinh hoạt hằng ngày.
Khi con cứ ra khỏi giường
AAP cho biết phần lớn trẻ vui vẻ "lên giường lớn" và nằm yên hơn cả khi còn ở cũi, nhưng một số bé cần được hướng dẫn kỹ trong những đêm đầu. AAP gợi ý các bước:
- Kết thúc nếp đi ngủ, dặn con nằm trên giường cho tới khi bố mẹ tới.
- Nếu con ra khỏi giường, bình tĩnh và nhẹ nhàng dẫn con về, nhắc con phải nằm trên giường.
- Khi con đã nằm lại, khen ngắn gọn "con nằm ngoan quá", rồi ra khỏi phòng.
- Có thể hứa sẽ vào xem con trong đêm; với một số bé, điều này giúp con yên tâm.
Hãy chuẩn bị tinh thần lặp lại bước 1 và 2 nhiều lần trong nhiều đêm liền. AAP cho biết con ra khỏi giường tới 20 lần trong một buổi tối không phải chuyện hiếm. Giữ mọi tương tác ngắn gọn và nhàm chán: với trẻ nhỏ, sự chú ý nào cũng hấp dẫn, kể cả khi bố mẹ bực bội.
- Không "thưởng" cho việc trốn khỏi giường, như cho con sang giường bố mẹ, hay cho con ra phòng khách ngồi cùng người lớn còn thức (AAP).
- Khen con vào buổi sáng vì đã nằm giường cả đêm (AAP).
- Luật rõ ràng: đến giờ ngủ thì ở trên giường tới sáng, trừ khi cần đi vệ sinh (AAP).
Khi nào cần đưa con đi khám
Hẹn khám bác sĩ nhi khi
- Con khó ngủ, thức đêm nhiều kéo dài nhiều tuần sau khi chuyển giường, ban ngày mệt mỏi, cáu gắt.
- Con ngáy to, thở to hoặc có lúc ngừng thở khi ngủ (AAP).
- Bố mẹ có câu hỏi về chỗ ngủ hay nếp ngủ của con: AAP khuyên trao đổi với bác sĩ nhi.
Gọi cấp cứu 115 ngay nếu con bị ngã và
Theo NHS, khi trẻ bị đập đầu, gọi cấp cứu nếu trẻ:
- Bất tỉnh và chưa tỉnh lại; không tỉnh táo được, không mở mắt được.
- Co giật.
- Ngã từ độ cao hơn 1 mét.
- Có dịch trong chảy ra từ tai hoặc mũi; chảy máu tai hoặc bầm tím sau tai.
- Yếu hay tê một phần cơ thể; đi lại, giữ thăng bằng, nói khó khăn.
- Có vết lõm trên đầu, hoặc trẻ dưới 1 tuổi có vết bầm, sưng, rách da lớn trên đầu.
Ngoài ra, gọi cấp cứu nếu con khó thở, da môi tím tái, khó đánh thức (NHS). Xem thêm bài trẻ ngã đập đầu.
Câu hỏi thường gặp
Bé mấy tuổi thì chuyển ra giường riêng?
Không có tuổi cố định. AAP khuyên chuyển khi bé trèo ra được khỏi cũi, khi bé cao khoảng 89 cm, hoặc khi thành cũi thấp hơn ba phần tư chiều cao của bé. Nếu con vẫn nằm cũi an toàn và vui vẻ, không cần vội. Xem thêm bài bé 24 tháng tuổi.
Bé trèo ra khỏi cũi thì làm sao?
Hạ đệm cũi xuống nấc thấp nhất, bỏ tấm quây cũi và đồ chơi lớn trong cũi (AAP). Nếu con vẫn trèo ra được, đó là lúc chuyển sang giường thấp hoặc đặt đệm xuống sàn, và làm phòng ngủ an toàn.
Chuyển giường rồi con cứ chạy sang phòng bố mẹ thì sao?
AAP khuyên bình tĩnh dẫn con về giường mỗi lần, giữ tương tác ngắn và nhàm chán, không cho con sang giường bố mẹ như một phần thưởng, và khen con vào buổi sáng. Thường cần vài đêm kiên trì.
Nguồn tham khảo
- AAP, HealthyChildren.org – Big Kid Beds: When to Switch From a Crib
- AAP, HealthyChildren.org – Make Baby's Room Safe: Parent Checklist
- AAP, HealthyChildren.org – Healthy Sleep Habits: How Many Hours Does Your Child Need?
- NHS – Head injury and concussion
- NHS – Is your baby or toddler seriously ill?
Bài viết liên quan
Sức khoẻ & dinh dưỡngCác loại trị liệu cho trẻ: vật lý, hoạt động và âm ngữ trị liệu
Vật lý trị liệu, hoạt động trị liệu và âm ngữ trị liệu cho trẻ khác nhau thế nào, giúp con điều gì, khi nào cần? Giải thích theo AAP, CDC, ASHA cho bố mẹ Việt.
Sức khoẻ & dinh dưỡngTrẻ bị bẹp đầu, méo đầu và vẹo cổ: cách phòng và khi nào cần khám
Trẻ sơ sinh bị bẹp đầu, méo đầu, vẹo cổ có sao không? Cách phòng bằng nằm sấp, đổi tư thế, vì sao không dùng gối chống bẹp đầu và khi nào cần cho bé đi khám.
Sức khoẻ & dinh dưỡngKhe hở môi, vòm miệng ở trẻ: cho bé bú và hành trình điều trị
Khe hở môi, vòm miệng (sứt môi, hở hàm ếch) ở trẻ: vì sao xảy ra, cách cho bé bú, các mốc phẫu thuật, thính lực, lời nói và khi nào cần đưa bé đi khám ngay.
Trở thành một trong những gia đình đầu tiên của Agoliva
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ báo bạn ngay khi chương trình mở. Không spam, và bạn có thể huỷ bất cứ lúc nào.
- Ưu đãi riêng cho những gia đình đăng ký sớm
- Được dùng thử trước khi chương trình ra mắt chính thức
- Được góp ý để chương trình làm đúng điều nhà bạn cần
