Bé 32 tháng tuổi: chạy nhảy tự tin, mê xếp to nhỏ và đóng vai

Bé 32 tháng tuổi chạy, dừng, đổi hướng khéo hơn, thích sắp đồ theo to nhỏ và đóng vai việc đã trải qua. Mốc theo CDC, giờ ngủ, trò chơi và an toàn ngoài trời.
Bé 32 tháng tuổi: sân chơi trở thành "phòng tập" yêu thích
Ra công viên với bé 32 tháng tuổi, bố mẹ sẽ thấy con khác hẳn vài tháng trước: chạy rồi khựng lại, ngoặt sang trái, leo bậc lên cầu trượt rồi tuột xuống cười khanh khách. Ở nhà, con bắt đầu xếp đồ theo kiểu "cái to, cái nhỏ" và đem những gì vừa xảy ra với mình vào trò đóng vai. Cơ thể và đầu óc cùng chạy nước rút trong tháng này.
Bé 32 tháng tuổi làm được gì?
CDC xây dựng bảng mốc theo những việc mà ít nhất 75% trẻ làm được, với các mốc ở 30 tháng và 3 tuổi. Bé 32 tháng đã đi qua mốc 30 tháng và đang hướng tới mốc 3 tuổi, mỗi bé theo tốc độ riêng của mình.
Vận động
- Trẻ 30 tháng thường bật nhảy hai chân khỏi mặt đất (CDC). Sang tháng 32, nhiều bé chạy vững hơn, biết dừng và đổi hướng, chuyển qua lại giữa đi và chạy; thỉnh thoảng vẫn vấp ngã, điều đó bình thường.
- Tay khéo dần với đồ có bộ phận nhỏ, đồ lắp ráp, vặn nắp. Đích 3 tuổi theo CDC là xâu được hạt to, tự mặc một vài món đồ rộng và cầm nĩa ăn.
Ngôn ngữ và giao tiếp
- Từ mốc 30 tháng (khoảng 50 từ, câu hai từ có động từ), nhiều bé đã nói câu dài hơn, thêm từ chỉ tính chất như "to", "nhanh", "đỏ", và nói về người khác: "Bạn chạy nhanh".
- Câu hỏi "ai đấy?", "ở đâu?", "bao giờ?" xuất hiện nhiều. CDC đặt mốc 3 tuổi là biết hỏi "ai", "cái gì", "ở đâu", "tại sao".
- Con cũng bắt chước rất nhanh những câu người lớn nói, kể cả câu cáu gắt, nên đây là lúc cả nhà để ý lời mình.
Cảm xúc và xã hội
- Theo CDC, trẻ khoảng 30 tháng chơi cạnh và đôi khi chơi cùng bạn, khoe "nhìn con nè!". Đến 3 tuổi, trẻ chủ động để ý và nhập hội chơi với bạn.
- Trong trò chơi lượt, con bắt đầu biết "đến lượt ai" dù vẫn sốt ruột khi phải chờ.
Nhận thức
- Đóng vai phong phú hơn: con dán "băng cá nhân" cho gấu bông, cho búp bê đi khám, tức là đem trải nghiệm thật vào trò chơi để hiểu nó. CDC ghi nhận việc dùng đồ vật để giả vờ từ mốc 30 tháng.
- Con bắt đầu so sánh và sắp xếp: chồng hộp to ở dưới, nhỏ ở trên; xếp que dài trước, ngắn sau. Tài liệu của Harvard cho biết trẻ 18–36 tháng chơi được trò ghép cặp, phân loại đơn giản, đòi hỏi hiểu quy tắc và giữ quy tắc ấy trong đầu.
Ăn và ngủ: nạp đủ năng lượng cho những đôi chân không ngừng
Ăn: con chạy nhiều nên đói nhanh, nhưng lượng ăn mỗi bữa có thể thất thường; điều này hay gặp ở tuổi chập chững. CDC khuyên bố mẹ chuẩn bị bữa lành mạnh, cho con chọn trong vài món, và để con tự quyết ăn bao nhiêu. Mang theo nước lọc khi ra công viên thay cho nước ngọt đóng chai. Nếu con còn bú mẹ, WHO khuyến khích tiếp tục cho bú đến 2 tuổi hoặc lâu hơn tuỳ mẹ và bé.
Vận động và ngủ: WHO khuyến nghị trẻ 1–2 tuổi vận động ít nhất 180 phút mỗi ngày với nhiều kiểu hoạt động, không bị giữ một chỗ (xe đẩy, ghế ăn, địu) quá 1 giờ liền, và ngủ 11–14 tiếng mỗi ngày kể cả giấc trưa. Ngày nào con chơi ngoài trời nhiều, bố mẹ có thể để ý giấc trưa dễ hơn; nhưng đừng cho con chạy nhảy sát giờ ngủ tối, hãy dành 20–30 phút cuối cho tắm, đọc sách, hát ru.
Chơi gì với bé 32 tháng tuổi?
Harvard gợi ý cho tuổi này những trò vận động có luật đơn giản (chạy tới "vạch đích" rồi quay về, lần lượt từng người), trò "đứng hình" khi nhạc dừng, và trò phân loại theo kích cỡ, hình dạng, màu sắc. Agoliva chuyển thành vài trò dễ làm ở nhà Việt:
- Chạy tới cây và quay về. Ở công viên, chọn một gốc cây làm đích, hô "Một, hai, ba, chạy!". Thêm luật: chạm tay vào cây mới được quay lại. Vừa luyện chạy, vừa tập nhớ luật và chờ hiệu lệnh, đúng tinh thần trò "sẵn sàng, chạy" mà CDC gợi ý.
- Nhạc dừng là đứng im. Bật một bài thiếu nhi, cả nhà nhảy; tắt nhạc thì đứng như tượng. Harvard cho biết các trò phải bắt đầu và dừng theo tín hiệu giúp trẻ tập kiềm chế hành động. Đừng kỳ vọng con "đứng im" ngay, cần nhắc vài lần.
- Xếp bát từ to tới nhỏ. Lấy bộ bát nhựa lồng nhau hoặc hộp đựng thức ăn nhiều cỡ, cho con xếp chồng, lồng vào nhau, rồi xếp thành hàng "bố, mẹ, con". Thỉnh thoảng đổi luật vui: "Lần này cái nhỏ ở dưới nhé!". Harvard gợi ý kiểu đảo luật này để trẻ tập linh hoạt.
- Phòng khám gấu bông. Khăn tay làm băng, que kem làm nhiệt kế, hộp giấy làm giường bệnh. Con làm bác sĩ, bố mẹ đưa "bệnh nhân" tới. Nếu con vừa đi tiêm, trò này giúp con nói ra điều mình sợ.
- Đá bóng qua lại. CDC gợi ý đá bóng qua lại cho trẻ tuổi này, sau đó tập vừa chạy vừa đá. Một quả bóng nhựa nhẹ và khoảng sân trống là đủ.
Thêm ý tưởng vận động trong bài leo, trèo, nhảy, và về các kiểu chơi theo tuổi trong bài các kiểu chơi của trẻ.
An toàn khi con "phiêu lưu" ngoài trời
- Nước là mối nguy lặng lẽ. Theo WHO, trẻ dưới 5 tuổi chiếm gần một phần tư số ca tử vong do đuối nước, và đuối nước là một trong những nguyên nhân tử vong hàng đầu ở trẻ 1–4 tuổi. WHO khuyên che đậy giếng, dùng rào chắn cửa, rào hồ bơi và trông trẻ có người lớn giám sát. Ở nhà Việt, đừng quên xô, chậu, lu nước trong nhà tắm: đổ hết hoặc đậy kín.
- Sân chơi: chọn cầu trượt, thang leo vừa với tầm của con; đứng đủ gần để đỡ. Kiểm tra mặt cầu trượt kim loại dưới nắng trưa, có thể rất nóng.
- Gần đường xe: con chạy, ngoặt nhanh mà chưa biết nhìn xe. Nắm tay con ở bãi gửi xe máy, cổng công viên và lối đi chung.
Khi nào nên hỏi bác sĩ
CDC khuyên khi có lo lắng thì nói với bác sĩ, đừng chờ. Hãy hỏi bác sĩ nhi nếu con khoảng 32 tháng mà:
- Chưa đạt nhiều mốc 30 tháng: chưa bật nhảy hai chân, chưa ghép câu hai từ, chưa chơi giả vờ, chưa làm theo yêu cầu hai bước.
- Đi, chạy có vẻ khác thường, hay ngã hơn hẳn bạn cùng tuổi, hoặc chỉ dùng một bên tay chân.
- Mất kỹ năng đã có, như thôi nói những từ trước đây vẫn nói, hay thu mình hơn.
AAP khuyến nghị sàng lọc phát triển chính thức ở mốc 30 tháng và bất cứ khi nào bố mẹ hoặc bác sĩ có lo ngại. Lịch khám, tiêm nhắc phù hợp cho con, bố mẹ hỏi trạm y tế nơi con được quản lý.
Câu hỏi thường gặp
Bé 32 tháng hay vấp ngã khi chạy có sao không?
Vấp ngã khi chạy, nhất là lúc đổi hướng, là chuyện hay gặp ở tuổi này. Đáng lưu ý khi con ngã nhiều hơn hẳn trước đây, đi khập khiễng, đau một bên chân, hay có vẻ mất kỹ năng đã có; khi đó hãy cho con đi khám.
Con chỉ thích chơi một mình cạnh bạn, không chơi chung có phải con nhút nhát?
Không hẳn. Theo CDC, ở 30 tháng trẻ chủ yếu chơi cạnh bạn và chỉ thỉnh thoảng chơi cùng; đến khoảng 3 tuổi trẻ mới chủ động nhập hội. Bố mẹ có thể tạo cơ hội gặp bạn ở công viên, thư viện, sân chung cư.
Có nên cho con 2 tuổi rưỡi đi bơi?
Làm quen với nước có người lớn cầm tay là trải nghiệm vui, nhưng biết vài động tác bơi không có nghĩa là an toàn. WHO nhấn mạnh rào chắn và sự giám sát của người lớn mới là lớp bảo vệ chính cho trẻ nhỏ.
Tháng trước: bé 31 tháng tuổi · Tháng sau: bé 33 tháng tuổi.
Nguồn tham khảo
- CDC – Important Milestones: Your Child By Thirty Months
- CDC – Important Milestones: Your Child By Three Years
- Harvard Center on the Developing Child – Executive Function Activities for 18- to 36-month-olds
- WHO – To grow up healthy, children need to sit less and play more
- WHO – Drowning, fact sheet
- AAP, HealthyChildren.org – Assessing Developmental Delays
Bài viết liên quan
Phát triển theo thángBé 36 tháng (tròn 3 tuổi): mốc phát triển và hành trang vào lớp mầm
Bé 36 tháng tuổi, tròn 3 tuổi: trò chuyện qua lại, nhập vai siêu nhân, vẽ vòng tròn, chơi cùng bạn. Đủ mốc CDC 3 tuổi, ăn ngủ, trò chơi và chuẩn bị đi lớp.
Phát triển theo thángBé 35 tháng tuổi: nói rõ hơn, hiểu "lát nữa" và tập tự phục vụ
Bé 35 tháng tuổi nói rõ hơn để người ngoài hiểu, bắt đầu hiểu "hôm qua", "lát nữa" và muốn tự đánh răng, mặc áo. Mốc CDC, ăn ngủ, trò chơi, an toàn.
Phát triển theo thángBé 34 tháng tuổi: tập dùng lời thay cáu giận, mê phụ việc nhà
Bé 34 tháng tuổi bắt đầu nói ra điều mình muốn thay vì ăn vạ, làm theo yêu cầu 2–3 bước và thích phụ việc nhà. Mốc theo CDC, ăn ngủ, trò chơi, an toàn.
Trở thành một trong những gia đình đầu tiên của Agoliva
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ báo bạn ngay khi chương trình mở. Không spam, và bạn có thể huỷ bất cứ lúc nào.
- Ưu đãi riêng cho những gia đình đăng ký sớm
- Được dùng thử trước khi chương trình ra mắt chính thức
- Được góp ý để chương trình làm đúng điều nhà bạn cần
