🌱 Agoliva sắp ra mắt. Đăng ký sớm để nhận ưu đãi cho những gia đình đầu tiên.
🌱 Đăng ký sớm, miễn phí
Thai kỳ

Bà bầu bị trĩ phải làm sao? Cách giảm táo bón khi mang thai

Agoliva · 13/11/2026 · 7 phút đọc · Thai kỳ

Bà bầu bị trĩ phải làm sao? Cách giảm táo bón khi mang thai – Agoliva

Bà bầu bị trĩ phải làm sao? Vì sao táo bón khi mang thai hay gặp, ăn gì để đi ngoài dễ, cách làm dịu búi trĩ tại nhà và dấu hiệu chảy máu nào cần đi khám.

Bà bầu bị trĩ phải làm sao?

Bà bầu bị trĩ thường bắt đầu từ táo bón: phân cứng, phải rặn nhiều, các mạch máu quanh hậu môn bị căng và sưng lên. Cách xử lý đầu tiên là làm mềm phân bằng chất xơ, nước và vận động, kèm vài mẹo làm dịu như chườm lạnh, ngâm nước ấm. Mẹ không tự bôi kem hay đặt thuốc trĩ khi chưa hỏi bác sĩ, nữ hộ sinh hoặc dược sĩ, và cần đi khám nếu chảy máu nhiều hay đau dữ dội.

Vì sao bà bầu hay bị táo bón?

ACOG (Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ) giải thích: khi mang thai, nồng độ hormone tăng làm hệ tiêu hoá chậm lại. NHS (hệ thống y tế công của Anh) cho biết táo bón có thể xuất hiện từ rất sớm trong thai kỳ. Ngoài ra còn những lý do quen thuộc khác:

  • Ăn ít rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt.
  • Uống ít nước, nhất là khi đang nghén.
  • Ít vận động, ngồi hoặc nằm nhiều.
  • Hay nhịn đi ngoài vì bận việc.
  • Viên sắt: NHS lưu ý viên sắt có thể gây táo bón. Nếu vậy, mẹ hỏi bác sĩ xem có thể đổi sang loại khác không. Đừng tự bỏ, vì nhiều mẹ bầu cần sắt (xem bài bà bầu cần bổ sung gì).

Theo NHS, có thể là táo bón khi tuần qua mẹ đi ngoài chưa tới 3 lần hoặc ít hơn thường lệ, phân khô cứng, phải rặn hoặc thấy đau, đi xong vẫn có cảm giác chưa hết. Mẹ cũng có thể đầy bụng, chướng hơi.

Bà bầu bị táo bón phải làm sao?

NHS cho biết những thay đổi ăn uống, sinh hoạt dưới đây đều an toàn khi mang thai. Có người thấy đỡ sau vài ngày, có người cần vài tuần.

Ăn gì để dễ đi ngoài?

  • Thêm chất xơ từ từ: rau, trái cây, các loại đậu, bánh mì và ngũ cốc nguyên cám, yến mạch. ACOG khuyến nghị phụ nữ ăn khoảng 25 gam chất xơ mỗi ngày. Tăng từ từ để bụng không bị chướng hơi.
  • Trái cây có sorbitol, một loại đường tự nhiên giúp phân mềm hơn. NHS kể ra táo, mơ, nho, nho khô, mâm xôi, dâu tây.
  • Uống nhiều nước trong ngày. Chất xơ cần nước mới phát huy tác dụng.
Gợi ý của Agoliva: mâm cơm Việt có sẵn nhiều món nhiều chất xơ. Rau lang, rau muống, mồng tơi luộc, khoai lang, bắp, đậu đỗ, đu đủ chín, thanh long là vài ví dụ. Mẹ có thể thay một phần cơm trắng bằng gạo lứt hoặc khoai. Món nào mẹ ăn vào thấy khó chịu thì đổi món khác.

Thói quen đi vệ sinh

  • Đi vào một giờ cố định, ví dụ sau bữa sáng, và cho mình đủ thời gian.
  • Không nhịn khi buồn đi.
  • NHS gợi ý kê chân lên một chiếc ghế thấp khi ngồi bồn cầu, để đầu gối cao hơn hông. Tư thế này giúp đi dễ hơn.

Vận động mỗi ngày

NHS cho biết đi bộ hằng ngày giúp ruột hoạt động đều hơn. Mẹ có thể đi bộ sau bữa tối cùng chồng, hoặc tham khảo các bài tập trong bài vận động khi mang thai.

Thuốc nhuận tràng thì sao?

Nếu đã đổi cách ăn uống mà vẫn táo bón, NHS khuyên hỏi dược sĩ. ACOG cho biết có nhiều loại nhuận tràng hoạt động khác nhau. Loại tạo khối, giúp phân giữ nước, được xem là an toàn nhất; loại kích thích ruột cần dùng thận trọng vì dùng lâu ruột dễ bị lệ thuộc. Vì vậy mẹ chỉ dùng loại do bác sĩ hoặc dược sĩ chọn, trong thời gian ngắn. Trà "thải độc", thuốc xổ mua trôi nổi thì không nên dùng.

Dấu hiệu bà bầu bị trĩ

Trĩ là những búi mạch máu bị sưng ở trong hoặc quanh hậu môn. ACOG xếp mang thai, ngồi hoặc đứng lâu, rặn khi táo bón và thừa cân vào nhóm yếu tố làm dễ bị trĩ. Dấu hiệu theo NHS:

  • Ngứa, đau, rát hoặc sưng quanh hậu môn.
  • Đau khi đi ngoài, sau đó có chút dịch nhầy.
  • Có khối lồi ra ở hậu môn.
  • Chảy máu đỏ tươi sau khi đi ngoài.

Trĩ có thể gặp ở bất kỳ ai, không riêng mẹ bầu. NHS cho biết trĩ thường đỡ sau vài ngày nếu được chăm đúng cách.

Cách làm dịu trĩ khi mang thai tại nhà

Theo NHS và ACOG:

  • Giữ phân mềm bằng chất xơ và nước như phần trên. Đây là việc gốc.
  • Không rặn mạnh, không ngồi bồn cầu lâu hơn cần thiết. Để điện thoại ra ngoài sẽ dễ làm hơn.
  • Tránh đứng hoặc ngồi một chỗ quá lâu. Mẹ làm văn phòng nên đứng dậy đi lại sau mỗi khoảng thời gian.
  • Chườm lạnh: áp nhẹ khăn nhúng nước đá vắt ráo, hoặc túi chườm lạnh bọc khăn, lên chỗ đau.
  • Ngâm nước ấm giúp đỡ ngứa và đau. Nước ấm vừa phải, không nóng.
  • Sau khi đi ngoài, lau bằng giấy ẩm thay vì giấy khô; thấm nhẹ, không chà. Giữ vùng hậu môn sạch và khô.

Về thuốc: NHS cho biết có thuốc giúp dịu vùng viêm quanh hậu môn, nhưng chỉ làm đỡ triệu chứng, không chữa nguyên nhân. NHS dặn mẹ bầu không dùng kem hay thuốc nào mà chưa hỏi bác sĩ, nữ hộ sinh hoặc dược sĩ.

Nhiều nhà có bài xông hoặc ngâm lá như diếp cá, trầu không. Chưa có bằng chứng khoa học cho thấy cách này chữa được trĩ. Nếu muốn ngâm, mẹ dùng nước ấm sạch, cẩn thận kẻo bỏng, và hỏi bác sĩ trước khi đắp lá hay bôi gì lên búi trĩ.

Khi nào cần đi khám, khi nào gọi 115?

Đi khám nếu

  • Đã đổi ăn uống, sinh hoạt mà táo bón hay trĩ không đỡ, hoặc nặng dần.
  • Táo bón thường xuyên, hay chướng bụng, mệt mỏi kéo dài, sụt cân không rõ lý do.
  • Thấy máu trong phân, hoặc thay đổi đột ngột cách đi ngoài.
  • Chảy máu hậu môn dù không đau, có mủ rỉ ra, hoặc sốt, rét run kèm trĩ. NHS xếp những trường hợp này vào nhóm cần khám gấp.

Gọi 115 hoặc đến cấp cứu ngay nếu

  • Trĩ chảy máu không ngừng, ra nhiều máu hoặc có cục máu đông.
  • Đau dữ dội.
  • Đau bụng dữ dội hoặc ra máu âm đạo nhiều. NHS khuyên gọi xe cấp cứu trong tình huống này. Còn nếu đau bụng không đỡ sau khi nghỉ 30 đến 60 phút, mẹ gọi ngay nơi khám thai.

Mẹ nhớ phân biệt máu từ hậu môn với máu từ âm đạo. Ra máu âm đạo khi mang thai luôn cần báo bác sĩ ngay (xem bài ra máu khi mang thai). NHS cũng khuyên mẹ dưới 37 tuần có gò bụng hoặc đau quặn đều đặn gọi ngay nơi khám thai, kể cả khi nghĩ đó chỉ là đau bụng do táo bón.

Câu hỏi thường gặp

Bà bầu bị táo bón có được rặn mạnh không?

Không nên. Rặn mạnh làm trĩ nặng thêm. Mẹ làm mềm phân bằng chất xơ, nước, vận động, kê chân lên ghế thấp khi đi vệ sinh. Nếu vẫn khó đi, hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ về thuốc nhuận tràng phù hợp.

Bà bầu bị trĩ ra máu có sao không?

Một ít máu đỏ tươi sau khi đi ngoài là dấu hiệu hay gặp của trĩ. Nhưng chảy máu không đau, chảy máu kéo dài hoặc nhiều thì cần đi khám. Chảy máu không ngừng, có cục máu đông thì gọi 115.

Bà bầu bị táo bón nên ăn gì?

Rau xanh, trái cây (táo, nho, dâu, đu đủ chín, thanh long), đậu đỗ, khoai, ngũ cốc nguyên hạt, kèm uống đủ nước. Tăng chất xơ từ từ. Xem thêm bài dinh dưỡng thai kỳ.

Bị trĩ khi mang thai có tự hết không?

NHS cho biết trĩ thường đỡ sau vài ngày khi được chăm đúng cách, nhưng có thể quay lại nếu còn táo bón. Nếu không đỡ hoặc tái đi tái lại, mẹ nên đi khám.

Bài viết là kiến thức phổ thông, không thay thế lời khuyên của bác sĩ dành riêng cho mẹ và bé. Khi lo lắng, hãy hỏi bác sĩ.

Nguồn tham khảo

  • NHS (Anh) – Piles in pregnancy; Common health problems in pregnancy
  • NHS (Anh) – Constipation
  • NHS (Anh) – Piles (haemorrhoids)
  • ACOG (Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ) – Problems of the Digestive System
  • NHS (Anh) – Stomach pain in pregnancy