🌱 Agoliva sắp ra mắt. Đăng ký sớm để nhận ưu đãi cho những gia đình đầu tiên.
🌱 Đăng ký sớm, miễn phí
Vận động

Bé mấy tháng biết đi? Vịn đứng, đi men và những bước chân đầu tiên

Agoliva · 13/11/2026 · 6 phút đọc · 6–12 tháng · 1–2 tuổi

Bé mấy tháng biết đi? Vịn đứng, đi men và những bước chân đầu tiên – Agoliva

Bé mấy tháng biết đi là bình thường? Mốc vịn đứng, đi men, tự đi theo WHO và CDC, vì sao AAP khuyên không dùng xe tập đi và chọn giày cho bé mới đi.

Bé mấy tháng biết đi là bình thường?

"Chín tháng lò dò biết đi", ông bà mình vẫn nói vậy. Thực tế, khoảng tuổi bé biết đi rộng hơn nhiều. Theo Hội Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), nhiều bé bước những bước đầu tiên quanh sinh nhật 1 tuổi, nhưng sớm hơn hay muộn hơn một chút đều bình thường.

Nghiên cứu phát triển vận động của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) trên trẻ khoẻ mạnh ở năm quốc gia ghi nhận các "cửa sổ" tuổi rất rộng:

  • Đứng có vịn: khoảng 4,8 – 11,4 tháng.
  • Đi có vịn: khoảng 6,0 – 13,7 tháng.
  • Tự đứng một mình: khoảng 6,9 – 16,9 tháng.
  • Tự đi một mình: khoảng 8,2 – 17,6 tháng.

Bảng mốc của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), ghi những việc ít nhất 75% trẻ làm được ở tuổi đó, cho biết: khoảng 1 tuổi bé vịn đứng lên và vịn đồ đi men; khoảng 15 tháng bé tự đi được vài bước; khoảng 18 tháng bé đi được mà không cần vịn ai hay vịn gì.

Từ vịn đứng, đi men đến bước đầu tiên

Vịn đứng

Theo AAP, bé sẽ tìm mọi cơ hội để kéo người đứng lên. Lúc đầu nhiều bé đứng được mà không biết ngồi xuống, đứng trong cũi rồi khóc gọi bố mẹ. Bố mẹ có thể giúp bằng cách chỉ con gập gối để hạ người xuống từ từ.

Đi men

Khi đứng vững hơn, bé bắt đầu vịn ghế, vịn sofa đi ngang. AAP nhắc: mọi thứ bé vịn phải chắc chắn, không cạnh sắc, đồ đạc dễ đổ như kệ tivi, tủ giày cần được cố định vào tường.

Bước đầu tiên

AAP cho biết từ những bước chập chững đầu tiên, phần lớn bé tiến tới đi khá vững rất nhanh, có khi chỉ trong vài ngày. Đội ngũ y tế trẻ em thuộc NHS vùng Cambridgeshire và Peterborough (Anh) gợi ý một số cách giúp con:

  • Đặt món đồ chơi con thích trên sofa, dịch dần sang bên để con đi men theo.
  • Kê hai món đồ chắc chắn gần nhau để bé "băng qua" khoảng trống, rồi tách xa dần.
  • Khi dắt con, nắm tay ở thấp (ngang hông, ngang ngực con) thay vì kéo hai tay con giơ cao; dần dần nới tay, chỉ cho con nắm một tay, rồi một ngón tay.
  • Khi con đã đứng được, đưa con cầm một món đồ chơi hay quả bóng để hai tay hạ xuống, tập giữ thăng bằng.
  • Để con tập bằng chân trần trong nhà: theo đơn vị NHS này, chân trần giúp bé cảm nhận mặt sàn và giữ thăng bằng tốt hơn.
  • Ngồi cách con vài bước, dang tay đón, khen ngợi và mỉm cười mỗi bước chân.

Xe đẩy đồ chơi (loại bé đứng sau đẩy) không dạy bé biết đi, theo NHS Cambridgeshire và Peterborough; nếu dùng thì chỉ khi bé đã sẵn sàng, có người trông, và mỗi lần không quá 20 phút. Gợi ý của Agoliva: khi con đi vững hơn, cho con đi trên nhiều bề mặt khác nhau như thảm, sàn gạch, bãi cỏ, cát ở công viên để luyện thăng bằng, luôn kiểm tra trước để không có vật sắc, mặt đất không quá nóng.

Dáng đi lúc đầu

Lúc đầu bé đi còn lẫm chẫm, chưa vững, ngã ngồi phịch xuống liên tục. Đó là một phần của việc tập đi. NHS cho biết trước 18 tháng, chân hơi vòng kiềng (hai đầu gối có khoảng hở nhỏ) là hay gặp và thường tự thẳng dần. Bàn chân trông bẹt cũng thường tự cải thiện, phần lớn trước khoảng 6 tuổi.

Bớt "giữ" con một chỗ

WHO khuyên không giữ trẻ dưới 5 tuổi ngồi một chỗ (xe đẩy, ghế ăn, địu) quá 1 giờ liền. Bé cần thật nhiều thời gian tự do trên sàn để tự kéo đứng, đi men, ngã rồi đứng dậy.

Xe tập đi: vì sao AAP khuyên không dùng?

Ở nhiều gia đình Việt, chiếc xe tập đi tròn có bánh xe gần như là món quà quen thuộc khi bé lên 6–7 tháng. Ông bà thương cháu, bố mẹ cũng mong con "có chỗ chơi" để rảnh tay nấu cơm. Nhưng AAP đã kêu gọi cấm sản xuất và bán xe tập đi có bánh xe, và Canada đã cấm loại xe này. Lý do:

  • Xe tập đi không giúp bé biết đi sớm hơn, thậm chí có thể làm bé biết đi muộn hơn.
  • Xe giúp bé di chuyển rất nhanh, có thể gần 1 mét mỗi giây, và với cao hơn. Tai nạn thường gặp nhất là ngã cầu thang, gây gãy xương, chấn thương đầu. Ngoài ra còn bỏng do với tới nồi, phích nước nóng; đuối nước; ngộ độc vì với được đồ để trên cao.
  • Nhiều tai nạn xảy ra ngay khi có người lớn ở cạnh, vì bé lao đi quá nhanh.

AAP gợi ý thay thế bằng bàn hoạt động đứng yên (không có bánh xe), quây cũi chơi an toàn, hoặc ghế ăn có khay đồ chơi. Nếu nhà đang có xe tập đi, cách an toàn nhất là không dùng nữa.

Giày dép cho bé mới tập đi

AAP khuyên khi cần mang giày, hãy chọn giày mũi kín, êm, đế mềm dẻo và chống trơn, có chỗ cho ngón chân phát triển, không cần các tính năng như đệm vòm hay gót cứng; kiểm tra lại cỡ giày mỗi tháng. Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) cho biết bé chưa cần giày "thật sự" cho đến khi tự đi được, và lúc đầu có thể chỉ mang giày khi ra ngoài. Đọc thêm bài cho bé đi chân trần và chọn giày.

Khi nào cần đưa con đi khám

  • Khoảng 1 tuổi, bé chưa vịn đứng lên được hoặc chưa vịn đồ đi men.
  • Khoảng 18 tháng, bé vẫn chưa tự đi được mà không cần vịn.
  • Bé đi khập khiễng, đi lệch hẳn về một bên, hoặc chỉ dùng một bên chân tay.
  • Chân bé vòng kiềng rất rõ hoặc không đỡ dần theo thời gian (NHS khuyên hỏi bác sĩ khi khoảng hở giữa hai gối lớn).
  • Bố mẹ thấy con "không cử động bình thường" và lo lắng, dù chưa đến mốc.

CDC khuyên đừng "chờ xem": nếu lo, hãy nói với bác sĩ và hỏi về sàng lọc phát triển.

Câu hỏi thường gặp

Bé 13 tháng chưa biết đi có sao không?

Thường là không. Theo WHO, trẻ khoẻ mạnh có thể bắt đầu tự đi trong khoảng 8,2 đến 17,6 tháng. Nếu bé đã vịn đứng, đi men và tiến bộ dần, bố mẹ cứ kiên nhẫn. Đến 18 tháng chưa tự đi thì nên hỏi bác sĩ.

Có nên dùng xe tập đi cho bé 6 tháng?

Không nên. AAP khuyên không dùng xe tập đi có bánh xe vì nguy cơ chấn thương cao và xe không giúp bé đi sớm hơn.

Bé mới đi hay đi nhón gót có sao không?

NHS cho biết trẻ từ 3 tuổi trở xuống đi nhón chân là khá thường gặp. Nếu bé chỉ đi bằng mũi chân, hoặc bố mẹ thấy lo, hãy hỏi bác sĩ.

Bài viết là kiến thức phổ thông, không thay thế lời khuyên của bác sĩ dành riêng cho mẹ và bé. Khi lo lắng, hãy hỏi bác sĩ.

Nguồn tham khảo

  • CDC – Important Milestones: Your Baby By One Year và By 18 Months
  • AAP, HealthyChildren.org – Movement Milestones: Babies 8 to 12 Months
  • AAP, HealthyChildren.org – Baby Walkers: A Dangerous Choice
  • WHO – Motor development milestones; To grow up healthy, children need to sit less and play more
  • NHS – Leg and foot problems in children
  • NHS Cambridgeshire and Peterborough Children's Health – Learning to walk