🌱 Agoliva sắp ra mắt. Đăng ký sớm để nhận ưu đãi cho những gia đình đầu tiên.
🌱 Đăng ký sớm, miễn phí
Thai kỳ

Bà bầu bị cảm cúm: ho, sổ mũi, sốt khi mang thai, tiêm phòng cúm

Agoliva · 13/11/2026 · 7 phút đọc · Thai kỳ

Bà bầu bị cảm cúm: ho, sổ mũi, sốt khi mang thai, tiêm phòng cúm – Agoliva

Bà bầu bị cảm cúm phải làm sao? Phân biệt cảm lạnh và cúm, chăm sóc ho, sổ mũi tại nhà, sốt khi mang thai lúc nào cần đi khám và vì sao nên tiêm phòng cúm.

Bà bầu bị cảm cúm có nguy hiểm không?

Bà bầu bị cảm cúm thường gặp hai tình huống khác nhau. Cảm lạnh thông thường (sổ mũi, hắt hơi, đau họng) thường nhẹ và tự khỏi sau 1–2 tuần. Cúm thì khác: Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và ACOG (Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ) đều xếp phụ nữ mang thai vào nhóm dễ bị biến chứng nặng. Vì vậy, nếu nghi mình bị cúm, mẹ nên liên hệ bác sĩ ngay thay vì tự chữa ở nhà, và cách phòng tốt nhất là tiêm vắc xin cúm, được khuyến nghị ở bất kỳ giai đoạn nào của thai kỳ.

Phân biệt cảm lạnh và cúm khi mang thai

NHS (hệ thống y tế công của Anh) đưa ra cách phân biệt đơn giản:

  • Cảm lạnh: triệu chứng đến từ từ trong 1–2 ngày, chủ yếu ở mũi họng: nghẹt mũi, sổ mũi, hắt hơi, đau họng, khàn tiếng, ho. Mẹ thấy mệt nhưng vẫn làm việc được.
  • Cúm: đến nhanh trong vài giờ, sốt cao đột ngột, đau nhức khắp người, mệt rã rời, ho khan, đau đầu, khó ngủ, chán ăn. Mẹ thường mệt tới mức không làm gì được.

Nhiều virus đường hô hấp khác có thể gây triệu chứng giống cúm, nên WHO lưu ý rất khó phân biệt chỉ bằng mắt thường. Khi có sốt kèm đau nhức người, mẹ đừng tự kết luận "chỉ cảm thường".

Vì sao mẹ bầu dễ bị cúm nặng hơn?

ACOG giải thích: những thay đổi bình thường của hệ miễn dịch khi mang thai làm tăng nguy cơ biến chứng của cúm, như viêm phổi. Mẹ bị cúm khi mang thai cũng có nguy cơ cao hơn bị chuyển dạ sinh non, dễ phải nhập viện hơn so với lúc không mang thai. CDC (Hoa Kỳ) cho biết sốt, một triệu chứng thường gặp của cúm, đã được một số nghiên cứu liên hệ với dị tật ống thần kinh và những kết cục không tốt khác ở thai nhi. Đây là lý do sốt khi mang thai cần được kiểm tra, không nên để kéo dài.

Bà bầu bị ho, sổ mũi: chăm sóc tại nhà thế nào?

Với cảm lạnh nhẹ, NHS gợi ý những việc mẹ có thể làm ở nhà:

  • Nghỉ ngơi nhiều, ngủ đủ giấc.
  • Uống nhiều nước để tránh mất nước: nước lọc, nước ấm, canh, cháo loãng.
  • Ăn uống lành mạnh, chia bữa nhỏ nếu mệt, chán ăn (xem bài dinh dưỡng thai kỳ).
  • Súc miệng nước muối ấm để dịu đau họng.
  • Uống nước chanh ấm pha mật ong cho dịu họng.
  • Hít hơi nước để đỡ nghẹt mũi. NHS gợi ý cách nhẹ nhàng là ngồi trong phòng tắm khi vòi sen đang chảy nước nóng.
  • Không hút thuốc, và người nhà cũng không hút thuốc gần mẹ.

Ở nhiều gia đình, ông bà hay nấu nồi lá xông khi con cháu bị cảm. Nếu mẹ muốn xông, hãy cẩn thận để không bị bỏng hơi nước, không trùm kín quá lâu đến mức choáng, và đừng cho thêm thuốc hay tinh dầu khi chưa hỏi bác sĩ. Cách NHS gợi ý ở trên là lựa chọn đơn giản để có hơi ấm cho mũi họng.

Có được tự uống thuốc cảm không?

NHS cho biết phần lớn thuốc mẹ uống khi mang thai đều qua nhau thai tới em bé. Vì thế, trước khi dùng bất kỳ thuốc nào, kể cả thuốc giảm đau, hạ sốt, thuốc cảm tổng hợp mua ở hiệu thuốc, mẹ cần hỏi dược sĩ, nữ hộ sinh hoặc bác sĩ, và nói rõ mình đang mang thai. Thuốc nam, thuốc bắc, thảo dược cũng vậy: NHS lưu ý không phải sản phẩm "tự nhiên" nào cũng an toàn.

Không tự mua kháng sinh. NHS nhấn mạnh kháng sinh không có tác dụng với cúm và cảm lạnh vì đây là bệnh do virus. Với cúm, thuốc phù hợp (nếu cần) chỉ dùng theo chỉ định của bác sĩ.

Sốt khi mang thai: khi nào cần đi khám?

NHS cho biết sốt có thể là dấu hiệu nhiễm trùng, nên cần được kiểm tra. Dấu hiệu sốt là thấy nóng hơn bình thường, rét run, hoặc nhiệt kế đo được từ 38°C trở lên. CDC cũng đưa sốt từ 38°C vào danh sách dấu hiệu cảnh báo cần đi khám ngay ở mẹ bầu.

Với cúm, ACOG khuyên: nếu nghĩ mình bị cúm khi đang mang thai, hoặc trong vòng 2 tuần sau sinh, hãy liên hệ bác sĩ ngay. ACOG, CDC và WHO đều khuyến nghị mẹ bầu nghi cúm được điều trị bằng thuốc kháng virus càng sớm càng tốt, theo đơn của bác sĩ. ACOG cho biết thuốc hiệu quả nhất khi dùng trong vòng 48 giờ sau khi có triệu chứng, nên đừng chờ "xem có đỡ không". Nếu mẹ tiếp xúc gần với người bị cúm (sống cùng, chăm sóc, nói chuyện trực tiếp), ACOG cũng khuyên gọi cho bác sĩ để được tư vấn phòng bệnh.

Tiêm phòng cúm khi mang thai: có an toàn không?

ACOG, NHS và WHO đều khuyến nghị mẹ bầu tiêm vắc xin cúm. Những điều mẹ cần biết theo ACOG:

  • Tiêm được ở bất kỳ giai đoạn nào của thai kỳ (NHS cũng nói vậy).
  • Mẹ bầu dùng vắc xin tiêm (bất hoạt), không dùng loại xịt mũi vì đó là vắc xin sống. Sau sinh, kể cả khi cho con bú, mẹ dùng loại nào cũng được.
  • Cơ thể cần khoảng 2 tuần để tạo kháng thể sau khi tiêm.
  • Cần tiêm mỗi năm, vì virus cúm thay đổi và vắc xin được cập nhật hằng năm, kể cả khi mẹ đã tiêm ở lần mang thai trước.
  • Bảo vệ cả em bé: kháng thể từ mẹ truyền sang con, giúp bảo vệ bé khỏi cúm cho tới khi bé đủ 6 tháng tuổi và được tiêm vắc xin.

ACOG cho biết vắc xin cúm đã được dùng nhiều năm cho hàng triệu phụ nữ mang thai và không được biết là gây vấn đề thai kỳ hay dị tật. Tác dụng phụ thường nhẹ như đau chỗ tiêm, sốt nhẹ, hết sau một hai ngày.

Về thời điểm: ACOG và CDC khuyên tiêm sớm trong mùa cúm ở Hoa Kỳ. Nhưng WHO lưu ý ở vùng nhiệt đới như Việt Nam, cúm có thể lưu hành quanh năm. Vì vậy mẹ hãy hỏi bác sĩ sản khoa hoặc cơ sở tiêm chủng về thời điểm và loại vắc xin phù hợp. Những vắc xin khác cho mẹ bầu và cho bé sau sinh, bố mẹ tham khảo bài tiêm chủng cho trẻ.

Gợi ý của Agoliva: cả nhà cùng giữ cho mẹ khỏi cúm sẽ hiệu quả hơn mẹ tự giữ một mình. WHO khuyên rửa tay thường xuyên, che miệng mũi khi ho hắt hơi, tránh tiếp xúc gần người ốm. Người nhà đang ho sốt nên đeo khẩu trang, ngủ riêng vài hôm. Ông bà, bố cũng có thể hỏi bác sĩ về việc tiêm phòng cúm cho mình trước khi em bé chào đời.

Khi nào cần gọi cấp cứu 115?

Liên hệ bác sĩ ngay nếu mẹ có triệu chứng cúm, sốt từ 38°C, ho kéo dài, hoặc triệu chứng nặng dần. Gọi 115 hoặc đến cấp cứu ngay nếu mẹ bầu có một trong các dấu hiệu cảnh báo khẩn cấp theo CDC:

  • Khó thở, thở dốc, hoặc đau ngực, tim đập rất nhanh.
  • Chóng mặt nhiều, ngất.
  • Buồn nôn, nôn nhiều, không ăn uống được.
  • Đau đầu dữ dội không đỡ, nhìn mờ.
  • Đau bụng dữ dội không hết.
  • Thai máy chậm lại hoặc ngừng (xem bài theo dõi cử động thai).
  • Ra máu hoặc ra nước âm đạo.

Câu hỏi thường gặp

Bà bầu bị cảm cúm có ảnh hưởng đến thai nhi không?

Cảm lạnh nhẹ thường không đáng lo. Cúm thì có thể gây biến chứng cho mẹ và tăng nguy cơ sinh non theo ACOG; sốt cao cũng cần được kiểm tra. Hãy gọi bác sĩ sớm khi nghi bị cúm.

Bà bầu bị ho có nên tự uống thuốc ho không?

Không nên tự mua. NHS khuyên hỏi dược sĩ hoặc bác sĩ trước khi dùng bất kỳ thuốc nào khi mang thai. Mẹ có thể súc miệng nước muối, uống nước chanh mật ong ấm cho dịu họng.

Bầu mấy tháng thì tiêm phòng cúm được?

Theo ACOG và NHS, mẹ có thể tiêm vắc xin cúm dạng tiêm ở bất kỳ tháng nào của thai kỳ. Hỏi bác sĩ về thời điểm phù hợp với mùa cúm và nơi tiêm.

Bài viết là kiến thức phổ thông, không thay thế lời khuyên của bác sĩ dành riêng cho mẹ và bé. Khi lo lắng, hãy hỏi bác sĩ.

Nguồn tham khảo

  • ACOG (Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ) – The Flu Vaccine and Pregnancy
  • CDC (Hoa Kỳ) – Flu & Pregnancy; Hear Her: Urgent Maternal Warning Signs
  • WHO – Influenza (seasonal) fact sheet
  • NHS (Anh) – Flu vaccine; Common cold; Flu
  • NHS (Anh) – Medicines in pregnancy; Pregnancy symptoms you need to get help for