Bà bầu ăn cay được không? Mật ong, hạt óc chó, hạt macca có tốt không

Bà bầu ăn cay được không, có hại thai không? Bà bầu ăn mật ong, hạt óc chó, hạt macca được không, ăn bao nhiêu và khi nào nên tránh, theo NHS, ACOG, CDC.
Bà bầu ăn cay được. Chưa có nguồn y khoa uy tín nào cho thấy ăn cay vừa phải gây hại cho thai; điều thường gặp là ăn cay làm mẹ ợ nóng, khó tiêu, nhất là ở tháng cuối. Mật ong mẹ bầu ăn được, lời cảnh báo mật ong là dành cho bé dưới 1 tuổi. Hạt óc chó, hạt macca và các loại hạt khác đều ăn được, trừ khi mẹ bị dị ứng hoặc được bác sĩ dặn tránh.
Bà bầu ăn cay được không?
Nhiều mẹ quen bữa nào cũng có ớt, nước mắm ớt, tương ớt, mì cay. Khi mang bầu, mẹ được dặn "ăn cay con nóng, con nổi mẩn", "ăn ớt con bị đau mắt". Agoliva đã tìm trên trang của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), NHS (Anh), Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG) và không thấy nguồn nào đưa đồ cay vào danh sách món mẹ bầu phải tránh. Vì vậy, chưa có bằng chứng khoa học cho thấy ăn cay làm thai bị nóng, nổi mẩn hay đau mắt.
Một điều thú vị: các nghiên cứu tổng quan cho thấy mùi vị trong bữa ăn của mẹ có thể đi vào nước ối, và trải nghiệm vị giác sớm này có thể góp phần vào khẩu vị của trẻ sau này (tổng quan đăng trên PubMed, 2024). Đây là chuyện làm quen mùi vị, không phải tác hại.
Ăn cay khi mang thai có hại gì?
Tác dụng phụ có căn cứ nhất là ợ nóng, khó tiêu. NHS giải thích: khi mang thai, nội tiết thay đổi làm cơ thắt giữa dạ dày và thực quản lỏng hơn, cộng với tử cung lớn dần đè lên dạ dày, nên axit dễ trào ngược. Mẹ đã từng bị ợ nóng, mang thai lần hai trở lên, hoặc đang ở giai đoạn cuối thai kỳ dễ bị hơn.
NHS khuyên mẹ bị ợ nóng:
- Bớt đồ cay, đồ nhiều dầu mỡ, món đậm đà, và bớt caffeine.
- Ăn bữa nhỏ, nhiều bữa thay vì ba bữa lớn.
- Không ăn trong vòng 3 tiếng trước khi đi ngủ.
- Ngồi thẳng khi ăn và một lúc sau khi ăn.
- Kê cao đầu và vai khi ngủ, hoặc nằm nghiêng trái.
Gợi ý của Agoliva: món cay thường đi kèm nhiều muối (mì cay, lẩu cay, tương ớt, cóc ổi chấm muối ớt). Nếu mẹ bị phù hay huyết áp cao, bớt cay cũng là cách bớt mặn. Chuyện muối, mẹ xem bài bà bầu ăn mì gói được không.
Bà bầu ăn mật ong được không?
Được. Lời cảnh báo nổi tiếng "không cho ăn mật ong" là dành cho trẻ nhỏ: Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) khuyên không cho trẻ dưới 1 tuổi ăn mật ong hay sản phẩm có mật ong, vì mật ong có thể chứa vi khuẩn gây ngộ độc botulinum ở trẻ. CDC cho biết ở người lớn, dạng ngộ độc botulinum do vi khuẩn sinh sôi trong ruột rất hiếm, chủ yếu gặp ở người có bệnh đường ruột. Danh sách món nên tránh khi mang thai của NHS cũng không có mật ong.
Vài điều mẹ cần nhớ:
- Mật ong là đường. WHO xếp đường trong mật ong vào nhóm "đường tự do", nên hạn chế dưới 10% năng lượng mỗi ngày. Mẹ có tiểu đường thai kỳ nên hỏi bác sĩ trước khi dùng; xem thêm bài tiểu đường thai kỳ.
- Mật ong ngâm thuốc: mật ong ngâm nghệ, ngâm tỏi, ngâm chanh đào, ngâm sâm… mẹ hỏi bác sĩ trước, nhất là khi trong đó có thảo dược.
- Đừng pha mật ong với trứng sống như một số bài "bổ" truyền miệng: trứng sống là món mẹ bầu nên tránh.
- Sau khi sinh: nhớ để mật ong xa tầm tay bé, không chấm mật ong vào núm vú giả hay môi bé.
Mẹ ho, đau họng muốn dùng mật ong chanh, gừng: đây là thói quen nhiều nhà dùng; nếu ho kéo dài, sốt, khó thở thì cần đi khám. Mẹ xem thêm bài bà bầu bị cảm cúm.
Bà bầu ăn hạt óc chó, hạt macca có tốt không?
NHS cho biết mẹ bầu ăn được lạc và các loại hạt, trừ khi bị dị ứng hoặc được bác sĩ, nữ hộ sinh dặn tránh. ACOG kể các loại hạt trong nhóm thực phẩm có đạm, và khuyên phần lớn chất béo nên đến từ nguồn thực vật như hạt, dầu hạt. Cụ thể theo ACOG:
- Hạt óc chó: là một trong các nguồn omega-3 từ thực vật.
- Hạnh nhân, vừng: nguồn canxi cho mẹ không uống được sữa.
- Lạc (đậu phộng): nguồn choline và folate.
Hạt macca, hạt điều, hạt bí, hạt hướng dương cũng là thực phẩm giàu chất béo không bão hoà, theo cách WHO xếp hạt vào nhóm thực phẩm bổ dưỡng. Nhưng chưa có bằng chứng khoa học cho thấy một loại hạt cụ thể nào, kể cả óc chó, giúp con "thông minh" hơn. Các loại hạt có ích vì góp vào bữa ăn đa dạng, không phải vì phép màu.
Ăn bao nhiêu hạt là vừa?
Các nguồn trên không đưa ra con số riêng cho mẹ bầu. Gợi ý của Agoliva: một nắm tay nhỏ mỗi ngày làm bữa phụ là đủ. Hạt rất nhiều năng lượng, ăn vừa xem phim vừa bốc cả túi rất dễ quá tay. Chọn hạt rang mộc, không tẩm muối, đường, bơ.
Cẩn thận với hạt mốc
WHO cho biết lạc và các loại hạt như hạnh nhân, óc chó có thể nhiễm độc tố vi nấm aflatoxin nếu bảo quản không tốt; aflatoxin có thể gây tổn thương gan. WHO khuyên kiểm tra hạt, bỏ hạt có dấu hiệu mốc, đổi màu hoặc teo quắt, mua hạt tươi mới, cất nơi khô mát và không trữ quá lâu.
Ăn hạt khi mang thai con có bị dị ứng không?
Đây là nỗi lo của nhiều mẹ có người thân dị ứng thức ăn. Lời khuyên của NHS rất rõ: mẹ bầu ăn được hạt, trừ khi chính mẹ bị dị ứng hoặc được bác sĩ dặn tránh. Nếu trong nhà có người bị dị ứng thức ăn, hen, chàm và mẹ còn băn khoăn, hãy hỏi bác sĩ sản khoa trong lần khám tới thay vì tự kiêng. Về dị ứng ở trẻ sau này, mẹ xem bài dị ứng thức ăn.
Khi nào cần đi khám?
Theo NHS, mẹ nên gặp bác sĩ nếu ợ nóng không đỡ dù đã đổi cách ăn, hoặc nếu có khó nuốt, khàn tiếng, ho không đỡ, nổi hạch hai bên cổ, sụt cân, đau hoặc sưng bụng. Đừng tự mua thuốc dạ dày; hãy hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ thuốc nào dùng được khi mang thai.
Đau vùng thượng vị (dưới xương ức) kèm nhức đầu, nhìn mờ, phù mặt, tay chân đột ngột có thể bị nhầm với ợ nóng nhưng lại là dấu hiệu cần kiểm tra ngay; mẹ đọc bài tiền sản giật.
Gọi 115 hoặc đến cấp cứu ngay nếu sau khi ăn hạt, mật ong hay món lạ mà mẹ bị sưng môi, lưỡi, họng, khó thở, nổi mề đay toàn thân, choáng váng: đó có thể là phản ứng dị ứng nặng.
Câu hỏi thường gặp
Bà bầu 3 tháng đầu ăn cay được không?
Được, nếu mẹ thấy dễ chịu. Chưa có bằng chứng khoa học cho thấy ăn cay gây sảy thai. Nếu đang nghén, đồ cay có thể làm mẹ khó chịu hơn, nên ăn ít.
Bà bầu uống mật ong chanh được không?
Được, với lượng vừa phải vì mật ong là đường. Mẹ có tiểu đường thai kỳ nên hỏi bác sĩ trước.
Bà bầu ăn hạt óc chó vào tháng thứ mấy?
Không có tháng nào được các nguồn y khoa khuyên riêng. Mẹ có thể ăn hạt óc chó suốt thai kỳ, một nắm nhỏ mỗi ngày, nếu không bị dị ứng.
Bà bầu ăn hạt macca có tốt không?
Hạt macca ăn được và là món phụ giàu chất béo tốt. Nhưng nó rất nhiều năng lượng, nên ăn vừa phải, chọn loại không tẩm muối, và bỏ hạt có mùi lạ, mốc.
Nguồn tham khảo
- NHS (Anh) – Indigestion and heartburn in pregnancy
- NHS (Anh) – Foods to avoid in pregnancy
- CDC (Hoa Kỳ) – Preventing Botulism
- WHO – Healthy diet, fact sheet; Mycotoxins, fact sheet
- ACOG (Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ) – Healthy Eating During Pregnancy
- NIH PubMed – Early Influences on Development of Sensory Perception and Eating Habits, tổng quan 2024
Bài viết liên quan
Thai kỳThai nhi 40 tuần: đến ngày dự sinh chưa đẻ phải làm sao
Thai nhi 40 tuần nặng khoảng 3,6 kg theo WHO. Mang thai 40 tuần chưa có dấu hiệu sinh có sao không, khi nào gọi viện, có nên tự kích sinh tại nhà?
Thai kỳThai nhi 39 tuần: đủ tháng, 9 dấu hiệu mẹ không được bỏ qua
Thai nhi 39 tuần nặng khoảng 3,4 kg theo WHO, đã đủ tháng. Mang thai 39 tuần ra nhầy, đau lưng có phải sắp sinh? 9 dấu hiệu mẹ cần gọi bác sĩ ngay.
Thai kỳThai nhi 38 tuần: nặng bao nhiêu, vỡ ối thế nào, chờ sinh ra sao
Thai nhi 38 tuần nặng khoảng 3,2 kg theo WHO, da dày hơn, có lớp gây giúp dễ chào đời. Thai 38 tuần là mấy tháng, vỡ ối có thể chỉ rỉ ít, khi nào cần vào viện?
Trở thành một trong những gia đình đầu tiên của Agoliva
Để lại thông tin, chúng tôi sẽ báo bạn ngay khi chương trình mở. Không spam, và bạn có thể huỷ bất cứ lúc nào.
- Ưu đãi riêng cho những gia đình đăng ký sớm
- Được dùng thử trước khi chương trình ra mắt chính thức
- Được góp ý để chương trình làm đúng điều nhà bạn cần
